TCK 267 iftira suçu, bir kişiye hukuka aykırı bir fiil isnat edilerek hakkında soruşturma, kovuşturma veya idari yaptırım uygulanmasını sağlamak amacıyla gerçeğe aykırı ihbar veya şikâyette bulunulması hâlinde oluşur. İftira suçu, bireylerin şeref ve saygınlığını, adil yargılanma hakkını ve kamu makamlarının doğru bilgiyle hareket etmesini koruyan önemli suç tiplerinden biridir.
Madde Metni
Madde 267- (1) Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla, işlemediğini bildiği halde, hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını ya da idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Fiilin maddî eser ve delillerini uydurarak iftirada bulunulması halinde, ceza yarı oranında artırılır.
(3) Yüklenen fiili işlemediğinden dolayı hakkında beraat kararı veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş mağdurun aleyhine olarak bu fiil nedeniyle gözaltına alma ve tutuklama dışında başka bir koruma tedbiri uygulanmışsa, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(4) Yüklenen fiili işlemediğinden dolayı hakkında beraat kararı veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş olan mağdurun bu fiil nedeniyle gözaltına alınması veya tutuklanması halinde; iftira eden, ayrıca kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçuna ilişkin hükümlere göre dolaylı fail olarak sorumlu tutulur.
(5) Mağdurun ağırlaştırılmış müebbet hapis veya müebbet hapis cezasına mahkûmiyeti halinde, yirmi yıldan otuz yıla kadar hapis cezasına; (…)[103] hükmolunur.
(6) Mağdurun mahkûm olduğu hapis cezasının infazına başlanmış ise, beşinci fıkraya göre verilecek ceza yarısı kadar artırılır.
(7) (İptal: Anayasa Mahkemesi’nin 17/11/2011 tarihli ve E.: 2010/115, K.: 2011/154 sayılı Kararı ile.)
(8) İftira suçundan dolayı dava zamanaşımı, mağdurun fiili işlemediğinin sabit olduğu tarihten başlar.
(9) Basın ve yayın yoluyla işlenen iftira suçundan dolayı verilen mahkûmiyet kararı, aynı veya eşdeğerde basın ve yayın organıyla ilan olunur. İlan masrafı, hükümlüden tahsil edilir.
Madde Gerekçesi
TCK 267, kişilerin haksız yere suçlanmasını önlemek ve adli makamların gerçeğe aykırı iddialarla meşgul edilmesini engellemek amacıyla düzenlenmiştir. Kanun koyucu, işlemediği bir fiilin bir kişiye isnat edilmesini ve bu nedenle hakkında işlem yapılmasının sağlanmasını suç olarak kabul etmiştir.
Bu suçla korunan hukuki değerler kişilerin şeref ve saygınlığı, lekelenmeme hakkı, adil yargılanma ilkesi ve adalet sisteminin sağlıklı işleyişidir. Gerçeğe aykırı ihbar veya şikâyet nedeniyle bir kişinin soruşturmaya maruz bırakılması, ciddi hak kayıplarına yol açabileceğinden ağır yaptırıma bağlanmıştır.
Cezanın Niteliği, Yargılama ve İnfaz Rejimi
TCK 267 kapsamında, yetkili makamlara ihbar veya şikâyette bulunarak ya da basın ve yayın yoluyla işlemediğini bildiği bir fiili bir kişiye isnat eden kişi hakkında bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası uygulanır.
İftira nedeniyle mağdur hakkında gözaltı, tutuklama, adli kontrol, disiplin yaptırımı veya mahkûmiyet gibi sonuçların doğması hâlinde ceza önemli ölçüde artırılır. Özellikle mağdurun haksız yere tutuklanması veya mahkûm olması durumunda daha ağır yaptırımlar gündeme gelir.
Yargılama sürecinde isnadın gerçeğe aykırı olup olmadığı, failin mağdurun suçsuz olduğunu bilip bilmediği, ihbar veya şikâyetin içeriği ve ortaya çıkan sonuçlar değerlendirilir. Şikâyet dilekçeleri, tanık beyanları, soruşturma dosyaları, dijital kayıtlar ve diğer deliller önem taşır.
İnfaz rejimi bakımından, temel hâlde verilen cezanın miktarına göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması veya cezanın ertelenmesi gündeme gelebilir. Ancak nitelikli hâllerde cezanın artması nedeniyle bu kurumların uygulanması zorlaşabilir.
İzmir Ceza Avukatı
İzmir ceza avukatı, ceza soruşturması ve kovuşturması süreçlerinde şüpheli, sanık, mağdur veya müşteki sıfatıyla yer alan kişilere hukuki destek sağlayan avukattır. Ceza hukuku; özgürlüğü, güvenliği ve temel hakları doğrudan ilgilendirdiği için sürecin başından itibaren profesyonel hukuki destek alınması büyük önem taşır. İzmir ceza avukatı, ifade alma, gözaltı, tutuklama, adli kontrol, iddianame, duruşma ve istinaf süreçlerinde dosyanın hukuki yönünü değerlendirerek savunma stratejisi oluşturur.
İftira Suçunda Tutuklama
TCK 267 iftira suçunda tutuklama, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir. Temel hâlde tutuklama uygulaması yaygın değildir. Ancak iftira nedeniyle mağdurun özgürlüğünün kısıtlanması, ağır sonuçların doğması veya deliller üzerinde etkide bulunma ihtimali bulunması hâlinde tutuklama tedbiri gündeme gelebilir.
Tutuklama için kuvvetli suç şüphesinin yanında kaçma riski, delilleri karartma ihtimali veya tanıklar üzerinde baskı kurma tehlikesi gibi somut nedenlerin bulunması gerekir.
Şikâyet, Uzlaşma ve Zamanaşımı
TCK 267 iftira suçu şikâyete tabi değildir. Cumhuriyet savcılığı tarafından resen soruşturulur.
İftira suçu uzlaşma kapsamında değildir. Suçun adliyeye ve kamu makamlarına karşı işlenmiş olması nedeniyle uzlaştırma hükümleri uygulanmaz.
TCK 267 dava zamanaşımı süresi, temel hâlde 8 yıl olup nitelikli hâllerde uygulanacak ceza miktarına göre daha uzun süreler gündeme gelebilir.
Görevli Mahkeme
TCK 267 iftira suçunda görevli mahkeme kural olarak asliye ceza mahkemesidir. Ancak suçun nitelikli hâllerinde ve daha ağır ceza gerektiren durumlarda görevli mahkeme somut olaya göre değişebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
TCK 267 iftira suçu nedir?
İftira suçu, işlemediğini bildiği bir fiili bir kişiye isnat ederek hakkında soruşturma, kovuşturma veya idari işlem yapılmasını sağlamaya çalışmakla oluşur.
TCK 267 cezası nedir?
TCK 267 kapsamında, fail hakkında bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası uygulanır. İftira nedeniyle mağdurun gözaltına alınması, tutuklanması veya mahkûm olması hâlinde ceza artırılır.
TCK 267 suçu şikâyete tabi midir?
Hayır. TCK 267 iftira suçu şikâyete tabi değildir, resen soruşturulur ve kural olarak asliye ceza mahkemesinde görülür.
