TCK 293 etkin pişmanlık, hükümlü veya tutuklunun kaçması suçunda failin belirli bir süre içerisinde kendiliğinden teslim olması hâlinde cezada indirim yapılmasını düzenleyen özel bir hükümdür. Bu düzenleme ile kaçan kişinin yeniden adalet sistemine dönmesi, infaz düzeninin korunması ve kamu kaynaklarının gereksiz şekilde kullanılmasının önlenmesi amaçlanmaktadır. TCK 293, bağımsız bir suç tipi olmayıp TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu bakımından uygulanan özel bir ceza indirimi hükmüdür.

Madde Metni

Etkin pişmanlık

Madde 293- (1) (…)[112] tutuklu veya hükümlünün, kaçtıktan sonra etkin pişmanlık göstererek kendiliğinden teslim olması halinde, kaçtığı günden itibaren teslimin gerçekleştiği güne kadar geçen süre dikkate alınarak, verilecek cezanın altıda beşinden altıda birine kadarı indirilir. Ancak, kaçma süresinin altı ayı geçmesi halinde cezada indirim yapılmaz.


Madde Gerekçesi

TCK 293, ceza infaz kurumundan veya tutukevinden kaçan kişilerin kendiliğinden teslim olmalarını teşvik etmek amacıyla düzenlenmiştir. Kanun koyucu, kaçma fiilini işleyen kişinin belirli süreler içinde kendi iradesiyle teslim olmasını, cezanın belirlenmesinde lehe bir durum olarak kabul etmiştir.

Bu düzenleme ile infaz sisteminin etkinliği, kamu güvenliği ve adalet hizmetlerinin işleyişi korunurken, failin pişmanlık göstermesi de hukuken dikkate alınmaktadır.


Cezanın Niteliği, Yargılama ve İnfaz Rejimi

TCK 293 bağımsız bir suç değildir. Bu madde, TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu bakımından uygulanabilen özel bir etkin pişmanlık hükmüdür.

Kaçan kişinin altı ay içinde kendiliğinden teslim olması hâlinde verilecek ceza belirli oranlarda indirilir. Teslim olmanın süresi ve koşulları, uygulanacak indirim oranı bakımından önem taşır.

Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için failin yakalanmadan önce kendi iradesiyle yetkili makamlara başvurması gerekir. Yakalandıktan sonra yapılan açıklamalar veya teslim iradesi, kural olarak bu hükmün uygulanması için yeterli değildir.

Yargılama sürecinde mahkeme, teslim olmanın gönüllü olup olmadığını, teslim tarihini ve etkin pişmanlık şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğini değerlendirir.

İnfaz rejimi bakımından, önce kaçma suçuna ilişkin temel ceza belirlenir, ardından TCK 293 kapsamında uygulanacak indirim oranı hesaplanır ve sonuç ceza üzerinden infaz hükümleri uygulanır.

İzmir Ceza Avukatı

İzmir ceza avukatı, ceza soruşturması ve kovuşturması süreçlerinde şüpheli, sanık, mağdur veya müşteki sıfatıyla yer alan kişilere hukuki destek sağlayan avukattır. Ceza hukuku; özgürlüğü, güvenliği ve temel hakları doğrudan ilgilendirdiği için sürecin başından itibaren profesyonel hukuki destek alınması büyük önem taşır. İzmir ceza avukatı, ifade alma, gözaltı, tutuklama, adli kontrol, iddianame, duruşma ve istinaf süreçlerinde dosyanın hukuki yönünü değerlendirerek savunma stratejisi oluşturur.

Etkin Pişmanlıkta Tutuklama

TCK 293 bakımından ayrıca bir tutuklama düzenlemesi bulunmamaktadır. Tutuklama değerlendirmesi, hükümlü veya tutuklunun kaçması suçuna ilişkin genel hükümler çerçevesinde yapılır.

Ancak kişinin kendi isteğiyle teslim olması, kaçma riskinin değerlendirilmesinde lehine dikkate alınabilecek bir unsur olarak kabul edilebilir.

Şikâyet, Uzlaşma ve Zamanaşımı

TCK 293 bağımsız bir suç tipi değildir. Bu nedenle şikâyet, uzlaşma ve zamanaşımı değerlendirmesi TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu üzerinden yapılır.

Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu şikâyete tabi değildir. Cumhuriyet savcılığı tarafından resen soruşturulur.

Suç uzlaşma kapsamında değildir.

Dava zamanaşımı süresi, kaçma suçuna ilişkin genel hükümlere göre belirlenir ve kural olarak 8 yıldır.

Görevli Mahkeme

TCK 293 kapsamında görevli mahkeme, hükümlü veya tutuklunun kaçması suçuna bakmakla görevli olan asliye ceza mahkemesidir.


Sıkça Sorulan Sorular

TCK 293 nedir?

TCK 293, hükümlü veya tutuklunun kaçması suçunda failin belirli süre içinde kendiliğinden teslim olması hâlinde cezada indirim yapılmasını düzenleyen etkin pişmanlık hükmüdür.

TCK 293 bağımsız bir suç mudur?

Hayır. TCK 293 bağımsız bir suç değildir. Kaçma suçuna bağlı olarak uygulanan özel bir ceza indirimi düzenlemesidir.

TCK 293 kapsamında ceza tamamen ortadan kalkar mı?

Hayır. TCK 293, kural olarak cezanın tamamen kaldırılmasını değil, failin teslim olduğu süreye göre cezada indirim yapılmasını öngörmektedir.