TCK 234 çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçu, velayet veya vesayet yetkisi bulunan kişilerin çocuk üzerindeki haklarını ve çocuğun aile düzeni içindeki güvenliğini korumak amacıyla düzenlenmiştir. Çocuğun yetkili kişiden rızası dışında alınması, kaçırılması veya alıkonulması hâlinde cezai sorumluluk doğar. Bu suçla çocuğun üstün yararı, aile düzeni ve velayet hakkı korunmaktadır.
Madde Metni
Çocuğun kaçırılması ve alıkonulması
Madde 234– (1) Velayet yetkisi elinden alınmış olan ana veya babanın ya da üçüncü derece dahil kan hısmının, onaltı yaşını bitirmemiş bir çocuğu veli, vasi veya bakım ve gözetimi altında bulunan kimsenin yanından cebir veya tehdit kullanmaksızın kaçırması veya alıkoyması halinde, üç aydan bir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(2) Fiil cebir veya tehdit kullanılarak işlenmiş ya da çocuk henüz oniki yaşını bitirmemiş ise ceza bir katı oranında artırılır.
(3) (Ek: 6/12/2006 – 5560/10 md.) Kanunî temsilcisinin bilgisi veya rızası dışında evi terk eden çocuğu, rızasıyla da olsa, ailesini veya yetkili makamları durumdan haberdar etmeksizin yanında tutan kişi, şikâyet üzerine, üç aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Madde Gerekçesi
TCK 234, velayet, vesayet veya bakım hakkı bulunan kişilerin çocuk üzerindeki hukuki yetkilerini korumak amacıyla düzenlenmiştir. Kanun koyucu, çocuğun yetkili kişi ya da kurumdan hukuka aykırı şekilde alınmasını, kaçırılmasını veya alıkonulmasını aile düzeni ve çocuğun güvenliği bakımından suç olarak kabul etmiştir.
Bu suçla korunan temel değerler çocuğun üstün yararı, aile düzeni, velayet hakkı ve çocuğun güvenli gelişimidir. Özellikle boşanma, ayrılık veya velayet uyuşmazlıklarında çocuğun mahkeme kararına veya yetkili kişinin rızasına aykırı şekilde alıkonulması cezai sorumluluk doğurabilir.
Cezanın Niteliği, Yargılama ve İnfaz Rejimi
TCK 234 kapsamında, velayet yetkisi elinden alınmış olan ana veya babanın ya da üçüncü derece dahil kan hısımının, on altı yaşını bitirmemiş çocuğu veli, vasi veya bakım ve gözetimi altında bulunan kişinin yanından cebir veya tehdit kullanmaksızın kaçırması ya da alıkoyması halinde üç aydan bir yıla kadar hapis cezası uygulanır.
Fiilin cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi ya da çocuğun on iki yaşını bitirmemiş olması hâlinde ceza bir kat artırılır. Ayrıca kanuni temsilcisinin bilgisi veya rızası dışında evi terk eden çocuğu, ailesini veya yetkili makamları durumdan haberdar etmeksizin yanında tutan kişi hakkında da madde kapsamında cezai sorumluluk doğabilir.
İnfaz rejimi bakımından, ceza miktarı dikkate alındığında şartları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılması, cezanın ertelenmesi veya denetimli serbestlik gibi kurumlar gündeme gelebilir. Ancak çocuğun yaşı, cebir veya tehdit kullanımı ve olayın aile düzeni üzerindeki etkisi mahkemece ayrıca değerlendirilir.
İzmir Ceza Avukatı
İzmir ceza avukatı, ceza soruşturması ve kovuşturması süreçlerinde şüpheli, sanık, mağdur veya müşteki sıfatıyla yer alan kişilere hukuki destek sağlayan avukattır. Ceza hukuku; özgürlüğü, güvenliği ve temel hakları doğrudan ilgilendirdiği için sürecin başından itibaren profesyonel hukuki destek alınması büyük önem taşır. İzmir ceza avukatı, ifade alma, gözaltı, tutuklama, adli kontrol, iddianame, duruşma ve istinaf süreçlerinde dosyanın hukuki yönünü değerlendirerek savunma stratejisi oluşturur. Özellikle ağır ceza davaları, dolandırıcılık, hırsızlık, yağma, uyuşturucu suçları, cinsel suçlar ve kasten yaralama gibi dosyalarda delillerin doğru analiz edilmesi gerekir. İzmir’de ceza davasıyla karşılaşan kişiler için etkili savunma ve hak kayıplarının önlenmesi açısından uzman desteği büyük önem taşımaktadır.
Çocuğun Kaçırılması ve Alıkonulması Suçunda Tutuklama
TCK 234 suçunda tutuklama, suç için öngörülen ceza miktarı ve ölçülülük ilkesi dikkate alındığında uygulamada istisnai bir tedbirdir. Tutuklama için kuvvetli suç şüphesinin yanı sıra kaçma ihtimali, delilleri karartma riski veya çocuğun güvenliğine yönelik devam eden bir tehlike gibi somut nedenlerin bulunması gerekir.
Çocuğun bulunamaması, failin çocuğu gizlemeye devam etmesi, aile veya yetkili makamlarla iletişimi engellemesi gibi durumlarda tutuklama değerlendirmesi daha ciddi biçimde gündeme gelebilir. Buna karşılık, çocuğun güvenli şekilde teslim edilmesi ve delillerin toplanmış olması hâlinde adli kontrol tedbirleri yeterli görülebilir.
Şikâyet, Uzlaşma ve Zamanaşımı
TCK 234 çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçu şikâyete tabi değildir. Cumhuriyet savcılığı tarafından resen soruşturulur ve şikâyetten vazgeçilmesi kamu davasını kendiliğinden sona erdirmez.
Çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçu uzlaşma kapsamında değildir. Suç, aile düzenini ve çocuğun üstün yararını ilgilendirdiği için uzlaştırma hükümleri uygulanmaz.
TCK 234 dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Zamanaşımı süresi suç tarihinden itibaren işlemeye başlar; alıkoyma devam ettiği sürece suçun kesintisiz niteliği somut olayda ayrıca değerlendirilebilir.
Görevli Mahkeme
TCK 234 çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçunda görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Soruşturma Cumhuriyet savcılığı tarafından yürütülür ve iddianame düzenlenmesi hâlinde dava yetkili asliye ceza mahkemesinde görülür.
Sıkça Sorulan Sorular
TCK 234 çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçu nedir?
Çocuğun kaçırılması ve alıkonulması suçu, velayet veya bakım hakkı bulunan kişilerin rızasına aykırı olarak çocuğun kaçırılması, alınması ya da alıkonulması halinde oluşur.
TCK 234 cezası nedir?
TCK 234 kapsamında, fail hakkında üç aydan bir yıla kadar hapis cezası uygulanır. Cebir veya tehdit kullanılması ya da çocuğun on iki yaşından küçük olması halinde ceza artırılır.
TCK 234 suçu şikâyete tabi midir?
Hayır. TCK 234 suçu şikâyete tabi değildir, savcılık tarafından resen soruşturulur ve görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir.
