Türkiýede ýaşaýan Türkmenistan raýatlary üçin deport karary örän çynlakaý hukuk netijelerine sebäp bolup biler. Deport, ýagny sınırdışı etmek, diňe adamyň Türkiýeden çykarylmagy däl; şol bir wagtyň özünde Türkiýä gaýtadan giriş gadagançylygy, tahdit kody, ýaşamak rugsadynyň ýatyrylmagy, iş durmuşynyň bozulmagy we maşgala agzalaryndan aýrylmak ýaly netijeleri hem döredip biler.

Şol sebäpli “Türkiýede deport kararyny nädip ýatyrmaly?”, “sınırdışı kararyna näçe gün içinde itiraz etmeli?”, “Geri Gönderme Merkezi’nde saklanýan Türkmen raýaty üçin näme etmeli?”, “tahdit kody nädip aýrylýar?” ýaly soraglar Türkmenistan raýatlary üçin gyssagly hukuk ähmiýetine eýedir.

Türkiýede sınırdışı etmek amallary esasan 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu boýunça alnyp barylýar. Göç İdaresi’nin resmi açıklamasına göre, sınır dışı kararına karşı kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde idare mahkemesine başvuru yapılabilir; mahkemenin de bu başvuruyu 15 gün içinde sonuçlandırması öngörülür.

Deport Karary Näme?

Deport karary — Türkiýede bolýan daşary ýurt raýatynyň resmi administratiw karar bilen ýurtdan çykarylmagydyr. Bu karar köplenç wiza möhletiniň geçmegi, ýaşamak rugsadynyň gutarmagy, rugsatsyz işlemek, kanunsyz giriş, galp resminama ulanmak, jemgyýet tertibine ýa-da jemgyýet howpsuzlygyna howp döredýär diýlip baha berilmegi ýaly sebäpler bilen berilýär.

Emma her deport karary kanuna laýyk diýmek däldir. Administrasiýa karar çykaranda adamyň Türkiýedäki maşgalasyny, çagalaryny, saglyk ýagdaýyny, iş ýagdaýyny, ýaşamak taryhyny we Türkmenistana yzyna iberilende ýüzbe-ýüz bolup biljek howplaryny aýratynlykda göz öňünde tutmalydyr.

Türkmen Raýaty Deport Bolsa Näçe Gün Içinde Itiraz Etmeli?

Sınırdışı kararyna garşy iň möhüm möhlet 7 gündür. Karar resmi ýagdaýda tebliğ edileninden soň, daşary ýurt raýaty, onuň kanuny wekili ýa-da aklawçysy 7 gün içinde idare mahkemesinde dava açyp biler. Bu möhleti geçirmek, deport işleminiň ýerine ýetirilmegine sebäp bolup biler.

Şonuň üçin Geri Gönderme Merkezi’nde saklanýan ýa-da deport karary berlen Türkmenistan raýatlary üçin ilkinji mesele — kararyň haçan tebliğ edilendigini anyklamakdyr.

Dava Açylsa Deport Durarmy?

Köplenç 7 günlük möhletiň içinde idare mahkemesinde dava açylsa, kazyýet prosesi gutarýança adamyň Türkiýeden çykarylmagy togtadylýar. Bu mesele deport dosýalarynyň iň möhüm gorag nokadydyr. Göç İdaresi açıklamasında, yargı yoluna başvurulması halinde sınır dışı işleminin yargılama sonuçlanana kadar uygulanmayacağı belirtilmektedir.

Şonuň üçin deport kararyna garşy açylýan dava diňe karary ýatyrmak üçin däl, şol bir wagtda adamyň gyssagly ýagdaýda Türkiýeden çykarylmagynyň öňüni almak üçin hem möhümdir.

Haýsy Sebäpler Bilen Deport Karary Berilýär?

Türkmenistan raýatlary barada deport karary adatça şu ýagdaýlarda gündeme gelip biler:

Wiza möhletiniň geçmegi, ýaşamak rugsadynyň uzaldylmazlygy, rugsatsyz işlemek, kanunsyz giriş-çykyş, galp resminama ulanmak, jemgyýet tertibine howp döredýär diýlip baha berilmegi, jenaýat derňewi ýa-da administratiw tertip bozulmalary deport sebebi hökmünde görkezilip bilner. 6458 sayılı Kanun’da sınır dışı etme kararına ilişkin temel düzenlemeler 54 ve devamı maddelerde yer almaktadır.

Emma bu sebäpler her ýagdaýda awtomatiki deport diýmek däldir. Her bir dosýada şahsy ýagdaý, maşgala baglanyşyklary, çagalar, saglyk ýagdaýy we yzyna iberilende ýüze çykjak howp aýratyn seljerilmelidir.

Kimler Deport Edilmeli Däl?

Türkiýe hukugynda “geri göndermeme ilkesi” örän möhüm ýörelgedir. 6458 sayılı Kanun’un 4. maddesine göre hiç kimse, işkenceye, insanlık dışı veya onur kırıcı muameleye uğrayacağı ya da hayatı veya özgürlüğü tehdit altında bulunacağı bir yere gönderilemez.

Bu ýörelge Türkmenistan raýatlary üçin hem ulanylyp bilner. Eger adamyň yzyna iberilmegi ýagdaýynda syýasy basyş, jynsy ýa-da maşgala zorlugy, janyna howp, saglyk bejergisiniň kesilmegi ýa-da adam hukuklarynyň bozulmagy ýaly töwekgelçilik bar bolsa, bu ýagdaý deport kararyna garşy dava dosýasynda aýratyn görkezilmelidir.

Geri Gönderme Merkezi’nde Saklanýan Türkmen Raýaty Üçin Näme Etmeli?

Deport karary bilen bilelikde käwagt idari gözetim karary hem berilýär. Bu ýagdaýda adam Geri Gönderme Merkezi’nde saklanyp biler. Bu ýerde iki aýry hukuk ýoly bar:

Birinjisi, deport kararyna garşy idare mahkemesinde iptal davası açmakdyr. Ikinjisi, Geri Gönderme Merkezi’nde saklanmaga sebäp bolan idari gözetim kararyna garşy sulh ceza hâkimliğine ýüz tutmakdyr.

Bu iki ýol biri-birinden tapawutlydyr. Deport davası adamyň Türkiýeden çykarylmagyna garşy açylýar; idari gözetim itirazy bolsa adamyň merkezde saklanmagynyň kanuna laýyk däldigini öňe sürýär.

Tahdit Kody Näme we Nädip Aýrylýar?

Tahdit kody — daşary ýurt raýatynyň Türkiýä girmegine, Türkiýede galmagyna ýa-da resmi işlemlerine täsir edýän administratiw kodlardyr. Deport karary bilen bilelikde Türkmenistan raýaty barada Türkiýä giriş gadagançylygy ýa-da tahdit kody goýlup biler.

Tahdit koduny aýyrmak üçin ýagdaýyna görä administratiw başvuru, iptal davası, meşruhatlı vize başvurusu ýa-da deport kararynyň ýatyrylmagy gerek bolup biler. Maşgala ýagdaýy, Türkiýedäki çagasy ýa-da ýanýoldaşy, saglyk ýagdaýy, iş we ýaşaýyş taryhy bu proseste möhüm delillerdir.

İzmirde Türkmenler Üçin Deport we Sınırdışı Hukuk Kömegi

İzmirde ýaşaýan Türkmenistan raýatlary üçin deport prosesi köplenç İzmir İl Göç İdaresi, kolluk birimleri, Geri Gönderme Merkezi we idare mahkemesi bilen baglanyşykly bolýar. “İzmir Türkmen deport aklawçysy”, “Türkmenler üçin sınırdışı kararyna itiraz”, “İzmir Geri Gönderme Merkezi aklawçy”, “Türkmenistan raýaty tahdit kody aýyrmak” ýaly gözlegler adatça gyssagly hukuk kömegine zerurlyk sebäpli edilýär.

İzmir, Bayraklı, Çeşme, Konak, Karşıyaka, Çiğli we töwereginde ýaşaýan Türkmen raýatlary üçin deport dosýasynda ilkinji barlanmaly zatlar: tebliğ senesi, deport sebäbi, tahdit kody, giriş gadagançylygynyň möhleti, maşgala baglanyşyklary, saglyk ýagdaýy we yzyna iberilende ýüze çykjak töwekgelçiliklerdir.

Deport Kararyny Ýatyrmak Üçin Gerekli Resminamalar

Deport kararyna garşy açyljak dava üçin adatça şu resminamalar gerek bolup biler: deport kararynyň tebliğ kagyzy, pasport, kimlik ýa-da geçici gorag resminamasy, ikamet rugsady, wiza maglumatlary, tahdit kody ýa-da giriş gadagançylygy barada maglumat, nikah resminamasy, çagalar bilen baglanyşykly resminamalar, adres ýazgysy, iş resminamalary, saglyk hasabatlary, jenaýat ýa-da derňew resminamalary we Türkmenistan bilen baglanyşykly howp ýagdaýyny görkezýän deliller.

Umumy we gysga arza bilen deport kararyny ýatyrmak kyn bolup biler. Her bir dosýa şahsy ýagdaýlara görä taýýarlanmalydyr.

Deport Dosýasynda Iň Köp Edilýän Ýalňyşlar

Iň uly ýalňyş — 7 günlük dava möhletini geçirmekdir. Ikinji ýalňyş — deport kararyna diňe umumy sözler bilen garşy çykmakdyr. Üçünji ýalňyş — deport karary, tahdit kody, giriş gadagançylygy we idari gözetim kararyny biri-biri bilen garyşdyrmakdyr. Dördünji ýalňyş bolsa maşgala, saglyk, çaga, iş, ýaşaýyş we yzyna iberilende howp ýagdaýlaryny deliller bilen görkezmezlikdir.

Türkmenistan raýatlary üçin deport dosýalarynda standart arza däl, şahsa görä taýýarlanan güýçli hukuk strategiýasy zerurdyr.

Türkiýede Türkmen raýaty deport bolsa näme etmeli?

Deport karary tebliğ edileninden soň 7 gün içinde idare mahkemesinde dava açylyp bilner. Ilki bilen tebliğ senesi, deport sebäbi, tahdit kody we Geri Gönderme Merkezi ýagdaýy barlanmalydyr.

Deport kararyna dava açylsa adam Türkiýeden çykarylarmy?

Köplenç möhletinde dava açylsa, kazyýet prosesi gutarýança sınırdışı işlemi ýerine ýetirilmez. Şonuň üçin 7 günlük möhlet örän möhümdir.

Türkmen raýaty Geri Gönderme Merkezi’nde saklanýan bolsa näme edilýär?

Bu ýagdaýda deport kararyna garşy idare mahkemesinde dava açylyp, idari gözetim kararyna garşy sulh ceza hâkimliğine ýüz tutulyp biler.

Tahdit kody nädip aýrylýar?

Tahdit koduny aýyrmak üçin administratiw başvuru, iptal davası ýa-da meşruhatlı vize başvurusu gerek bolup biler. Her dosýa şahsy ýagdaýa görä seljerilýär.

Her Türkmen raýaty deport edilip bilermi?

Ýok. Eger yzyna iberilende janyna howp, işkence, adam hukuklarynyň bozulmagy ýa-da agyr saglyk töwekgelçiligi bar bolsa, geri göndermeme ilkesi ulanylyp biler.

Netije

Türkiýede Türkmenistan raýatlary barada berlen deport karary agyr administratiw karar bolup, adamyň maşgalasyna, işine, ýaşaýşyna we Türkiýä gaýtadan giriş mümkinçiligine täsir edip biler. Emma deport karary hemişe gutarnykly däldir. Karar tebliğ edileninden soň 7 gün içinde idare mahkemesinde dava açylyp biler. Zerur ýagdaýlarda idari gözetim kararyna garşy sulh ceza hâkimliğine hem ýüz tutulmalydyr.

Deport dosýalarynda maşgala birligi, çagalar, saglyk ýagdaýy, Türkiýedäki ýaşaýyş taryhy, iş ýagdaýy, tahdit kody we geri göndermeme ilkesi bilelikde seljerilmelidir.