TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu, tutuklu ya da hükümlünün ceza infaz kurumundan, tutukevinden veya gözetim altında bulunduğu yerden kaçması hâlinde oluşur. Bu suçla ceza infaz sisteminin güvenilirliği, mahkeme kararlarının uygulanması, tutuklama tedbirinin etkinliği ve kamu düzeni korunmaktadır. Kaçma fiili, infaz ve yargılama sürecini doğrudan etkilediği için ayrıca cezalandırılır.

Madde Metni

Hükümlü veya tutuklunun kaçması

Madde 292- (1) Tutukevinden, ceza infaz kurumundan veya gözetimi altında bulunduğu görevlilerin elinden kaçan tutuklu veya hükümlü hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

(2) Bu suçun, cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi halinde, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.

(3) Bu suçun, silahlı olarak ya da birden çok tutuklu veya hükümlü tarafından birlikte işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza bir katına kadar artırılır.

(4) Bu suçun işlenmesi sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hallerinin veya kasten öldürme suçunun gerçekleşmesi ya da eşyaya zarar verilmesi durumunda, ayrıca bu suçlara ilişkin hükümlere göre cezaya hükmolunur.

(5) Bu maddede yazılı hükümler, ceza infaz kurumu dışında çalıştırılan hükümlüler ile hapis cezası adlî para cezasından çevrilmiş olanlar hakkında da uygulanır.

(6) (Mülga: 29/6/2005 – 5377/33 md.)


Madde Gerekçesi

TCK 292, ceza infaz kurumlarının, tutukevlerinin ve resmi gözetim işlemlerinin güvenliğini sağlamak amacıyla düzenlenmiştir. Kanun koyucu, hükümlü veya tutuklunun gözetim altında bulunduğu yerden kaçmasını, adalet sisteminin ve infaz düzeninin işleyişini bozan bir fiil olarak kabul etmiştir.

Bu suçla korunan hukuki değerler ceza infaz sisteminin güvenliği, adli makamların kararlarının uygulanabilirliği ve kamu düzenidir. Hükümlü veya tutuklunun kaçması, hem yargılama sürecini hem de kesinleşmiş cezanın infazını tehlikeye düşürür.


Cezanın Niteliği, Yargılama ve İnfaz Rejimi

TCK 292 kapsamında, tutukevinden, ceza infaz kurumundan veya gözetimi altında bulunduğu görevlilerin elinden kaçan tutuklu ya da hükümlü hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis cezası uygulanır.

Kaçma fiilinin cebir veya tehdit kullanılarak işlenmesi hâlinde ceza bir yıldan üç yıla kadar hapis olarak belirlenir. Suçun silahla veya birden fazla tutuklu ya da hükümlü tarafından birlikte işlenmesi hâlinde ceza artırılır. Kaçma sırasında yaralama, mala zarar verme veya başka bir suç işlenirse fail ayrıca bu suçlardan da cezalandırılabilir.

Yargılama sürecinde failin tutuklu veya hükümlü statüsü, kaçışın nereden ve nasıl gerçekleştiği, cebir veya tehdit kullanılıp kullanılmadığı, kamera kayıtları, tutanaklar ve tanık beyanları değerlendirilir.

İnfaz rejimi bakımından, hükümlü veya tutuklunun kaçması nedeniyle verilen ceza, mevcut tutukluluk veya infaz sürecine ek sonuçlar doğurabilir. Ayrıca disiplin yaptırımları ve infaz rejimine ilişkin haklar bakımından olumsuz etkiler gündeme gelebilir.

İzmir Ceza Avukatı

İzmir ceza avukatı, ceza soruşturması ve kovuşturması süreçlerinde şüpheli, sanık, mağdur veya müşteki sıfatıyla yer alan kişilere hukuki destek sağlayan avukattır. Ceza hukuku; özgürlüğü, güvenliği ve temel hakları doğrudan ilgilendirdiği için sürecin başından itibaren profesyonel hukuki destek alınması büyük önem taşır. İzmir ceza avukatı, ifade alma, gözaltı, tutuklama, adli kontrol, iddianame, duruşma ve istinaf süreçlerinde dosyanın hukuki yönünü değerlendirerek savunma stratejisi oluşturur.

Hükümlü veya Tutuklunun Kaçması Suçunda Tutuklama

TCK 292 suçunda tutuklama, failin tutuklu veya hükümlü statüsü nedeniyle özel şekilde değerlendirilir. Kaçan kişinin yakalanması hâlinde mevcut tutukluluk ya da infaz durumu devam eder; ayrıca kaçma fiili nedeniyle yeni bir soruşturma ve dava süreci yürütülür.

Kaçma eylemi, kişinin kaçma riskini gösteren önemli bir unsur olarak kabul edilebilir. Özellikle kaçışın planlı, cebir veya tehditle ya da birden fazla kişiyle gerçekleştirilmesi hâlinde koruma tedbirleri daha sıkı uygulanabilir.

Şikâyet, Uzlaşma ve Zamanaşımı

TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu şikâyete tabi değildir. Cumhuriyet savcılığı tarafından resen soruşturulur.

Hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu uzlaşma kapsamında değildir. Suçun adliyeye karşı işlenen suçlardan olması ve infaz düzenini ilgilendirmesi nedeniyle uzlaştırma hükümleri uygulanmaz.

TCK 292 dava zamanaşımı süresi 8 yıldır. Nitelikli hâllerde uygulanacak ceza miktarına göre zamanaşımı ayrıca değerlendirilebilir.

Görevli Mahkeme

TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçunda görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Kaçış sırasında işlenen başka suçlar veya daha ağır sonuçlar bulunursa görevli mahkeme somut olayın niteliğine göre değişebilir.


Sıkça Sorulan Sorular

TCK 292 hükümlü veya tutuklunun kaçması suçu nedir?

TCK 292 suçu, tutuklu veya hükümlünün ceza infaz kurumundan, tutukevinden ya da görevli memurların gözetiminden kaçması hâlinde oluşur.

TCK 292 cezası nedir?

TCK 292 kapsamında, temel hâlde altı aydan bir yıla kadar hapis cezası uygulanır. Kaçışın cebir veya tehditle, silahla ya da birden fazla kişiyle yapılması hâlinde ceza artırılır.

TCK 292 suçu şikâyete tabi midir?

Hayır. TCK 292 suçu şikâyete tabi değildir, savcılık tarafından resen soruşturulur, uzlaşma kapsamında değildir ve görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir.