657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 92, daha önce devlet memuru olarak görev yaparken memurluktan kendi isteğiyle çekilen veya çekilmiş sayılan kişilerin yeniden devlet memurluğuna atanabilmelerine ilişkin esasları düzenlemektedir. DMK Madde 92 memurluktan çekilenlerin yeniden atanmaları, eski memurların kamu görevine dönüşünde uygulanacak temel hükümler bakımından önem taşır. Memuriyetten istifa etmiş olmak, kişinin hiçbir koşulda yeniden memur olamayacağı anlamına gelmez. Ancak yeniden atama otomatik bir dönüş hakkı değildir. Kişinin kanundaki şartları taşıması, bekleme sürelerine uyması, atanabileceği uygun bir kadronun bulunması ve yetkili idarenin atama işlemi yapması gerekir.

Brass scales of justice on a marble desk with a gavel and law books in a courtroom setting.

Madde Metni

Memurluktan çekilenlerin yeniden atanmaları

Madde 92 – (Değişik: 12/5/1982 – 2670/27 md.)

İki defadan fazla olmamak üzere memurluktan kendi istekleriyle çekilenlerden veya bu Kanun hükümlerine göre çekilmiş sayılanlardan tekrar memurluğa dönmek isteyenler, ayrıldıkları sınıfta boş kadro bulunmak ve bu sınıfın niteliklerini taşımak şartıyla ayrıldıkları tarihte almakta oldukları aylık derecesine eşit bir derecenin aynı kademesine veya 71 inci madde hükümlerine uyulmak suretiyle diğer bir sınıfta eşit derecedeki kadrolara atanabilirler.

(Mülga ikinci fıkra: 29/11/1984 – KHK-243/56 md.)

657 sayılı Kanuna tabi olmayan personelden kendi istekleri ile görevinden çekilmiş olanlar, boş kadro bulunmak ve gireceği sınıfın niteliklerini taşımak kaydı ile bu Kanuna tabi kurumlardaki memuriyetlere atanabilirler.

Yasama görevinde veya bakan olarak geçirilen her yıl bir kademe ilerlemesi ve her iki yıl bir derece yükselmesine esas olacak şekilde değerlendirilir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18 inci, ek 35 inci ve ek 37 nci maddeleri kapsamında yer alan yönetici görevlerinden alınıp veya bu görevleri sona erip mezkûr maddeler uyarınca ilgili kadrolara ataması yapılan ya da anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 33 üncü maddesi uyarınca ilgili kadrolara ataması yapılan veya atanmış sayılan ve bilahare bu kadrolarındayken bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten sonra memurluktan kendi istekleriyle çekilenlerden tekrar memurluğa dönmek isteyenler, haklarında güvenlik soruşturması yapılması ve iki defadan fazla olmamak kaydıyla bu maddede yer alan diğer şartlar aranmaksızın ve başkaca bir işleme gerek kalmaksızın ayrıldıkları kadrolarına, ayrılmadan önceki özlük hakları korunarak başvurmalarını takiben en geç üç ay içinde atanırlar. Bu fıkraya göre atananların kadroları başka bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş ve kurumların kadro cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır. Bu şekilde ihdas edilen kadrolar, herhangi bir şekilde boşalması hâlinde başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. Bu fıkra hükümleri, 1/12/2011 tarihli ve 6253 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatı Kanununun 29 uncu maddesinin onikinci fıkrası, geçici 2 nci maddesinin birinci fıkrası ve geçici 15 inci maddesi kapsamında ilgili kadrolara atananlar veya atanmış sayılanlar ile 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 221 inci maddesinin ilgili hükümleri kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı İdari Teşkilatında müşavir unvanlı kadrolara atananlar hakkında da uygulanır.


DMK Madde 92 Neyi Düzenler?

DMK Madde 92, devlet memurluğundan kendi isteğiyle çekilen veya 657 sayılı Kanun hükümlerine göre çekilmiş sayılan kişilerin yeniden memurluğa atanmasını düzenlemektedir.

Kanundaki şartları taşıyan kişiler, belirli koşullarla ayrıldıkları sınıfta boş kadro bulunması ve bu sınıfın niteliklerini taşımaları hâlinde yeniden atanabilirler.

Ayrıca belirli şartlarda, ayrıldıkları sınıftan başka bir sınıfa da yeniden atama gündeme gelebilir.


İstifa Eden Memur Yeniden Memur Olabilir mi?

Evet. Devlet memurluğundan istifa eden kişinin yeniden devlet memurluğuna atanması mümkündür.

Ancak kişinin daha önce memur olarak çalışmış olması, kendisine doğrudan ve koşulsuz bir göreve dönüş hakkı vermez.

Yeniden atama için kişinin 657 sayılı Kanun’daki genel şartları ve atanacağı kadroya ilişkin özel şartları taşıması, kanuni bekleme süresini tamamlaması ve uygun boş kadronun bulunması gerekir.


Çekilmiş Sayılan Memur Yeniden Atanabilir mi?

Çekilmiş sayılan devlet memurlarının da yeniden memuriyete atanması belirli şartlarla mümkün olabilir.

Çekilme ile çekilmiş sayılma aynı hukuki durum değildir. Çekilme, kural olarak memurun kendi iradesiyle görevinden ayrılmasıyken çekilmiş sayılma, kanunda belirtilen bazı davranış veya durumların sonucu olarak ortaya çıkar.

Bu ayrım özellikle yeniden memuriyete dönüşte uygulanacak bekleme süresi bakımından önem taşır.


Yeniden Atama İçin Bekleme Süresi Var mıdır?

Evet. Memurluktan çekilen veya çekilmiş sayılan kişilerin yeniden atanmasında, 657 sayılı Kanun’un 97. maddesinde düzenlenen bekleme süreleri dikkate alınmalıdır.

Usulüne uygun şekilde çekilenler ile çekilmiş sayılan veya çekilme usulüne aykırı davranan kişiler bakımından farklı bekleme süreleri söz konusu olabilir.

Bu nedenle DMK Madde 92 kapsamında yeniden atama değerlendirilirken DMK Madde 97 ile birlikte inceleme yapılması gerekir.


İstifa Eden Memur Eski Kurumuna Dönebilir mi?

Memurluktan çekilen kişinin eski kurumuna yeniden atanması hukuken mümkün olabilir; ancak bu durum otomatik değildir.

Eski kurumda uygun bir boş kadronun bulunması, kişinin atanma şartlarını taşıması ve kurumun atama konusunda gerekli idari işlemi gerçekleştirmesi gerekir.

Dolayısıyla istifa eden memurun “eski görevime dönmek istiyorum” şeklindeki talebi, tek başına kurumu yeniden atama yapmak zorunda bırakmaz.


Eski Memur Başka Bir Kuruma Atanabilir mi?

Evet. DMK Madde 92 kapsamında yeniden atanma, yalnızca kişinin daha önce görev yaptığı kurumla sınırlı değildir.

Kanuni şartların sağlanması hâlinde eski memurun 657 sayılı Kanun’a tabi başka bir kamu kurumuna yeniden atanması da mümkün olabilir.

Ancak atanılacak kadronun şartları, kişinin önceki hizmet sınıfı, öğrenim durumu ve mesleki nitelikleri ayrıca değerlendirilmelidir.


İstifa Eden Memur Aynı Unvanla mı Atanır?

Yeniden memuriyete atanan kişinin mutlaka eski unvanına atanması gerektiğine ilişkin genel bir kural bulunmamaktadır.

Kişinin atanacağı kadro; boş kadro durumu, hizmet sınıfı, öğrenim şartı ve ilgili unvan için aranan özel niteliklere göre belirlenir.

Bu nedenle daha önce belirli bir unvanda görev yapmış olmak, yeniden atamada aynı unvan üzerinde mutlak bir kazanılmış hak oluşturmaz.


Yeniden Atamada KPSS Şartı Var mıdır?

Daha önce devlet memuru olarak görev yapmış kişilerin DMK Madde 92 kapsamında yeniden atanması, ilk defa memuriyete girişten farklı bir hukuki mekanizmadır.

Bu nedenle yeniden atamada KPSS şartının bulunup bulunmadığı, atanılacak kadronun niteliği, özel mevzuatı ve uygulanacak atama usulüne göre değerlendirilmelidir.

Her yeniden atama için “kesinlikle KPSS gerekir” veya “hiçbir şekilde KPSS aranmaz” şeklinde genel bir değerlendirme yapmak doğru değildir.


Yeniden Atama İdarenin Takdirinde midir?

DMK Madde 92 kapsamında yeniden atanma, kişiye koşulsuz ve doğrudan bir atama hakkı tanımaz.

Kişinin kanuni şartları taşımasının yanında kurumda uygun boş kadronun bulunması ve idarenin personel ihtiyacı ile hizmet gerekleri doğrultusunda atama işlemi tesis etmesi gerekir.

Bu nedenle gerekli şartları taşıyan eski bir memurun başvuruda bulunması, idarenin her durumda o kişiyi yeniden atamak zorunda olduğu anlamına gelmez.


Emekli Olan Memurlar Yeniden Atanabilir mi?

DMK Madde 92, yalnızca memurluktan çekilenleri değil, belirli şartlarla emekli olan devlet memurlarının yeniden hizmete alınması bakımından da önem taşımaktadır.

Emeklilerin yeniden kamu görevine atanmasında 657 sayılı Kanun’un yanı sıra emeklilik sonrası kamu görevinde çalışma ve aylık rejimine ilişkin özel mevzuat da dikkate alınmalıdır.

Bu nedenle emekli bir kişinin yeniden atanabilmesi ile yeniden göreve başladığında emekli aylığının durumu ayrı hukuki konular olarak değerlendirilmelidir.


Yeniden Atanan Memurun Eski Hizmetleri Korunur mu?

Daha önce devlet memurluğunda geçirilen hizmet süreleri, yeniden atama sonrasında derece-kademe ve diğer özlük haklarının belirlenmesinde ilgili mevzuat çerçevesinde dikkate alınabilir.

Ancak memuriyetten ayrıldığı dönemde kişinin kamu hizmeti dışında geçirdiği sürelerin tamamı otomatik olarak memuriyet hizmetinden sayılmaz.

Yeniden atama sonrasında derece-kademe intibakının doğru yapılması, memurun mali ve özlük haklarının belirlenmesi açısından önem taşır.

DMK Madde 92’nin Önemi

DMK Madde 92, daha önce kamu hizmetinde bulunmuş kişilerin belirli şartlarla yeniden devlet memurluğuna dönebilmelerine hukuki imkân sağlayan önemli bir düzenlemedir.

Bu sistem sayesinde kamu kurumları, daha önce memuriyet deneyimi bulunan personelden yeniden yararlanabilirken kişilere de şartları sağlamaları hâlinde kamu hizmetine geri dönme imkânı tanınmaktadır.

Ancak bu imkânın bir otomatik geri dönüş veya eski kadroya doğrudan atanma hakkı olmadığı özellikle dikkate alınmalıdır.


Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler

DMK Madde 92 kapsamında yeniden memuriyete dönmek isteyen kişinin, öncelikle memuriyetten hangi şekilde ayrıldığı belirlenmelidir.

Özellikle çekilme veya çekilmiş sayılma durumu, DMK Madde 97’deki bekleme süresi, boş kadro, atanma şartları ve kurumun atama yetkisi birlikte değerlendirilmelidir. Yeniden atama sonrasında ise önceki memuriyet hizmetlerinin derece-kademe ve özlük haklarına doğru yansıtılması ayrıca kontrol edilmelidir.


Sıkça Sorulan Sorular

İstifa eden memur yeniden devlet memuru olabilir mi?

Evet. Kanuni şartları ve bekleme süresini sağlayan kişiler, uygun kadroya yeniden atanabilir.

İstifa eden memur eski görevine otomatik döner mi?

Hayır. Yeniden atama otomatik bir hak değildir; boş kadro ve atama işlemi gerekir.

Yeniden memuriyete dönüşte eski hizmetler dikkate alınır mı?

Evet. Önceki memuriyet hizmetleri derece-kademe ve özlük haklarında ilgili mevzuata göre değerlendirilebilir.