657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 87, devlet memurlarına ikinci görev verilmesine ilişkin yasağı ve bu yasağın kapsamını düzenleyen temel kamu personel hukuku hükümlerinden biridir. DMK Madde 87 ikinci görev yasağı, memurların birden fazla kamu görevini aynı anda yürütmesinden doğabilecek yetki, sorumluluk ve mali hak sorunlarını önlemeyi amaçlar. Kanunda belirtilen kurumlarda çalışan memurlara, kural olarak bu kurumların bünyesinde veya birbirlerinde ikinci görev verilemez ve bu görevler nedeniyle ikinci bir aylık ödenemez. Ancak 657 sayılı Kanun’un açıkça izin verdiği bazı görevler bu yasağın istisnasını oluşturabilir. Bu nedenle ikinci görev, vekâlet ve ek görev kavramlarının birbirinden ayrılması önemlidir.
Madde Metni
Madde 87 – (Değişik: 30/5/1974 – KHK-12; Değiştirilerek kabul: 15/5/1975 – 1897/1 md.)
Memurlara;
a) Bu Kanuna tabi kurumlarda,
b) Sermayesinin tamamı Devlet tarafından verilmek suretiyle kurulan iktisadi kurumlar ile sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait bankalarda,
c) Özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan banka ve kuruluşlarda,
ç) Yukarıdaki bentlerde yazılı idare, kuruluş ve bankalar tarafından sermayelerinin yarısından fazlasına katılmak suretiyle kurulan kuruluşlarla bunların aynı oranda katılmaları ile vücut bulan kurumlarda,
İkinci görev verilemez; bu kurumlardan her ne ad ile olursa olsun para ödenemez ve yarar sağlanamaz.
Ancak, bu Kanunun memurlara ikinci görev verilmesini öngören hükümleri ile hakem, tasfiye memuru ve bilirkişilere takdir olunan İl Genel Meclisi ve İl Daimi Encümeni başkanları, özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan ve asli görevlerinin devamı niteliğinde olmayan çeşitli kurul, komisyon,heyet ve jüri çalışmalarına, Üniversiteler, Akademiler, Türkiye ve Orta – Doğu Amme İdaresi Enstitüsü ve özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan araştırma kurumları tarafından idareyle ilgili olarak yapılan inceleme ve araştırma çalışmalarına katılanlar için özel kanunlarınca gösterilen veya bu kanunlara dayanılarak tespit edilen ücretlerin ödenmesine ilişkin hükümler saklıdır.
DMK Madde 87 Neyi Düzenler?
DMK Madde 87, devlet memurlarına aynı anda ikinci bir kamu görevi verilmesini ve bu görev nedeniyle ikinci bir aylık ödenmesini kural olarak yasaklamaktadır.
Madde kapsamındaki yasak, 657 sayılı Kanun’a tabi kurumların yanı sıra kanunda belirtilen sermayesinin tamamı devlet tarafından verilmek suretiyle kurulan iktisadi kurumlar, sermayesinin yarısından fazlası devlete ait bankalar ve özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan banka ve kuruluşlar bakımından da önem taşır.
Ancak kanunda açıkça izin verilen istisnai ikinci görevler bu genel yasağın dışında değerlendirilebilir.
İkinci Görev Yasağı Nedir?
İkinci görev yasağı, devlet memurunun asli kamu görevinin yanında ayrıca başka bir kamu görevine atanarak bu görevden ikinci bir aylık almasının sınırlandırılmasıdır.
Bu düzenlemenin amacı, memurun asli görevine odaklanmasını sağlamak, kamu hizmetinde görev ve sorumluluk karmaşasını önlemek ve kamu kaynaklarından aynı personele birden fazla aylık ödenmesini belirli kurallara bağlamaktır.
Dolayısıyla memura verilen her ek sorumluluk ikinci görev sayılmaz. İşlemin hukuki niteliğinin ayrıca belirlenmesi gerekir.
Devlet Memuruna İkinci Bir Görev Verilebilir mi?
Kural olarak DMK Madde 87 kapsamındaki memurlara ikinci görev verilemez.
Ancak bu yasak mutlak değildir. 657 sayılı Kanun’un diğer hükümlerinde açıkça izin verilen bazı görevlerin ikinci görev olarak yürütülmesi mümkün olabilir.
Bu nedenle bir memura başka bir görev verilmeden önce görevlendirmenin kanuni dayanağının bulunup bulunmadığı ve görevin ikinci görev yasağının istisnaları arasında yer alıp almadığı incelenmelidir.
İkinci Görev Yasağının İstisnaları Var mıdır?
Evet. 657 sayılı Kanun, ikinci görev yasağının bazı istisnalarını ayrıca düzenlemektedir.
Özellikle kanunun ikinci görev verilecek memurlar ve görevleri düzenleyen hükümleri kapsamında bazı mesleki veya idari görevlerin ikinci görev olarak yürütülmesine izin verilebilir.
Ancak istisnalar geniş yorumlanmamalıdır. Memura ikinci görev verilebilmesi için açık bir kanuni dayanağın bulunması gerekir.
İkinci Görev ile Vekâlet Görevi Aynı mıdır?
Hayır. İkinci görev ile vekâlet görevi, hukuken birbirinden farklı personel uygulamalarıdır.
Vekâlet görevinde memur, geçici olarak boşalan veya asıl görevlinin bulunmadığı bir görevi vekâleten yürütür. İkinci görevde ise memurun asli görevi devam ederken kanunun izin verdiği başka bir görev ayrıca üstlenilir.
Bu ayrım özellikle görevlendirmenin süresi, ödeme şartları ve mali hakların belirlenmesi bakımından önem taşır.
İkinci Görev Nedeniyle İkinci Aylık Alınabilir mi?
DMK Madde 87’nin temel kurallarından biri, ikinci görev yasağı kapsamındaki personele ikinci bir görev nedeniyle ikinci aylık ödenememesidir.
Ancak kanunda açıkça ikinci görev verilmesine ve buna bağlı ücret veya ödeme yapılmasına izin verilen hâller ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle memurun başka bir kamu görevini yürütmesi, kendisine otomatik olarak ikinci bir maaş veya aylık hakkı kazandırmaz.
Memura Ek Görev Verilmesi İkinci Görev Yasağına Aykırı mıdır?
Memura asli görevi kapsamında ek sorumluluk verilmesi, her durumda DMK Madde 87 anlamında ikinci görev olarak kabul edilmez.
Burada görevin niteliği, ayrı bir kadroya veya göreve atanma bulunup bulunmadığı ve özel bir ödeme öngörülüp öngörülmediği önemlidir.
Bu nedenle “ek görev”, “ikinci görev”, “vekâlet” ve “geçici görevlendirme” kavramları birbirinin yerine kullanılmamalı; her işlem kendi hukuki dayanağına göre değerlendirilmelidir.
İkinci Görev Yasağına Aykırı Atama Yapılırsa Ne Olur?
Kanuni dayanak bulunmadan ikinci görev verilmesi, yapılan personel işleminin hukuka uygunluğu konusunda sorun doğurabilir.
Ayrıca hukuka aykırı şekilde yapılan ödemelerin geri alınması ve mali sorumluluk gündeme gelebilir.
Görevlendirmeyi yapan makam ve görevi kabul eden personel açısından doğabilecek sonuçlar, somut olayın özelliklerine ve ilgili personel ve mali mevzuata göre ayrıca değerlendirilmelidir.
DMK Madde 86 ile Madde 87 Arasındaki Fark Nedir?
DMK Madde 86, vekâlet görevi ve vekâlet aylığının hangi şartlarda uygulanabileceğini düzenlemektedir.
DMK Madde 87 ise memurlara kural olarak ikinci görev verilmesini ve ikinci aylık ödenmesini yasaklayan düzenlemeyi içerir.
Dolayısıyla Madde 86’nın merkezinde vekâleten görev yürütme, Madde 87’nin merkezinde ise aynı memura birden fazla kamu görevi verilmesinin sınırlandırılması bulunmaktadır.
DMK Madde 87’nin Önemi
DMK Madde 87, devlet memurlarının asli görevlerinin yanında birden fazla kamu görevini aynı anda üstlenmesinin belirli kurallara bağlanmasını sağlayarak kamu personel sisteminde görev ve mali disiplinin korunmasına katkıda bulunur.
Düzenleme aynı zamanda kamu kaynaklarından yapılacak ödemelerin hukuki dayanağa sahip olmasını ve ikinci görev yoluyla kanuna aykırı mali hak oluşturulmasının önlenmesini amaçlamaktadır.
Bu nedenle ikinci bir görev verilirken kanuni istisnanın bulunup bulunmadığının mutlaka kontrol edilmesi gerekir.
Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler
DMK Madde 87 kapsamında ikinci görev yasağı değerlendirilirken personele verilen görevin hukuki niteliği doğru belirlenmelidir.
Özellikle görevlendirmenin ikinci görev, vekâlet, ek görev veya geçici görevlendirme niteliğinde olup olmadığı incelenmeli; varsa ödeme yapılmasına ilişkin açık kanuni dayanak kontrol edilmelidir. Kanuni istisna bulunmadan ikinci görev ve buna bağlı ödeme tesis edilmesi idari ve mali uyuşmazlıklara yol açabilir.
Sık Sorulan Sorular
Devlet memuruna ikinci görev verilebilir mi?
Kural olarak yasaktır; ancak kanunda açıkça izin verilen görevler, ikinci görev olarak verilebilir.
İkinci görev ile vekâlet aynı mıdır?
Hayır. Vekâlet ve ikinci görev farklı hukuki görevlendirme türleridir ve ödeme şartları da farklıdır.
İkinci görev yapan memur ikinci maaş alabilir mi?
Kural olarak ikinci aylık ödenemez; kanunun açıkça izin verdiği istisnai ödemeler ayrıca değerlendirilir.
