657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 77, devlet memurlarının yabancı bir memlekette veya uluslararası kuruluşlarda görev alabilmelerine ilişkin esasları düzenlemektedir. DMK Madde 77, kamu görevlilerinin belirli şartlarla uluslararası kuruluşlarda veya yabancı ülkelerde hizmet üstlenebilmesine imkân tanırken, bu süreçte memurun kurumuyla ilişkisinin, izin durumunun ve memuriyet haklarının nasıl değerlendirileceği bakımından önem taşır. Yurt dışında görev alma her durumda memurun kişisel kararıyla gerçekleştirilebilen sıradan bir görevlendirme değildir. Kurumun uygun görüşü, yetkili makamın kararı, görev süresi ve aylıksız izin şartları ilgili mevzuat çerçevesinde birlikte değerlendirilmelidir.
Madde Metni
Yabancı bir memleket veya uluslararası kuruluşta hizmet alma
Madde 77 – (Değişik: 30/5/1974 – KHK-12; değiştirilerek kabul: 15/5/1975 – 1897/1 md.)
(Değişik birinci fıkra: 13/2/2011 – 6111/102 md.) Yabancı memleketlerin resmî kurumları veya uluslararası kuruluşlarda ya da Cumhurbaşkanınca belirlenen yurtdışındaki kuruluşlarda kurumlarının muvafakati ile görev alacak memurlara, ilgili Bakanın onayı ile (her üç yılda bir Bakan onayı yenilenmek kaydıyla) memuriyeti süresince yabancı memleketlerin resmî kurumlarında ya da Cumhurbaşkanınca belirlenen yurtdışındaki kuruluşlarda on yıla, uluslararası kuruluşlarda yirmibir yıla kadar aylıksız izin verilebilir.
Yukarıdaki fıkraya göre izin alan memurların kadro ile ilişkileri devam eder ve birinci fıkra kapsamındaki görevlerde geçen süreler için emeklilik hakları 5434 sayılı Kanunun 31 inci maddesi hükümlerine uyulmak kaydı ile saklı kalır.
Bu kimselerin görevlerine dönmek istemeleri halinde; bu Kanunun sınav veya seçme ile ilgili hükümleri dikkate alınmak suretiyle, birinci fıkra kapsamındaki görevlerde geçirdikleri hizmet sürelerinin her yılı bir kademe ilerlemesine ve her 3 yılı bir derece yükselmesine esas olacak şekilde ve boş kadro bulunduğu takdirde değerlendirilir.
DMK Madde 77 Neyi Düzenler?
DMK Madde 77, yabancı ülkelerde veya uluslararası kuruluşlarda görev alacak devlet memurlarının aylıksız izinli sayılabilmelerine ve bu görevlerin süresine ilişkin temel esasları düzenler.
Kanunda belirtilen şartların sağlanması hâlinde memurların kurumlarından belirli sürelerle ayrılarak uluslararası kuruluşlarda veya yabancı ülkelerde hizmet almaları mümkün olabilir.
Bu düzenleme sayesinde memurun kamu göreviyle hukuki bağı tamamen sona erdirilmeden, belirli koşullarla uluslararası görev ve mesleki deneyim kazanabilmesine imkân sağlanmaktadır.
Memur Yabancı Bir Ülkede Görev Alabilir mi?
Evet. Devlet memurlarının yabancı bir ülkede görev alması, DMK Madde 77’de öngörülen şartların yerine getirilmesi hâlinde mümkün olabilir.
Ancak memurun yabancı bir kurumdan görev teklifi alması veya kendi isteğiyle yurt dışında çalışmak istemesi tek başına yeterli değildir.
Görevin niteliği, ilgili kurumun uygun görüşü ve kanunda öngörülen izin ve onay süreçlerinin tamamlanması gerekir.
Uluslararası Kuruluşlarda Görev Almak Mümkün müdür?
Devlet memurları uluslararası kuruluşlarda görev alabilirler. Birleşmiş Milletler ve uluslararası nitelikteki diğer kuruluşlarda üstlenilecek görevler, kanundaki koşulların bulunması hâlinde DMK Madde 77 kapsamında değerlendirilebilir.
Bu tür görevler, memurların uluslararası tecrübe edinmesi ve mesleki bilgi birikimini geliştirmesi açısından önemli olabilir.
Ancak kuruluşun niteliği ve görevin hukuki statüsü incelenerek DMK Madde 77 kapsamına girip girmediği somut olarak belirlenmelidir.
Yurt Dışında Görev Alan Memur Aylıksız İzinli Sayılır mı?
DMK Madde 77 kapsamındaki şartlarla yurt dışında veya uluslararası kuruluşlarda görev alan memurlara aylıksız izin verilmesi mümkündür.
Aylıksız izin süresince memurun kurumuyla olan hukuki ilişkisi tamamen sona ermez ancak maaş ve bazı mali hakların durumu, aylıksız izin rejimine göre değişir.
Bu nedenle göreve başlamadan önce memurun aylık, sosyal güvenlik, emeklilik ve özlük hakları üzerindeki sonuçları ayrıntılı biçimde değerlendirmesi önemlidir.
Yurt Dışında Hizmet İçin İzin Süresi Ne Kadardır?
DMK Madde 77 kapsamında verilebilecek izin süresi, görevin yapıldığı yer ve kuruluşun niteliğine göre kanunda belirlenen sınırlara tabidir.
Kanunda, yabancı memleketlerde görev alma ile uluslararası kuruluşlarda görev alma bakımından farklı süre ve usuller söz konusu olabilir.
Bu nedenle izin süresinin belirlenmesinde görevin hangi kapsamda olduğu, uzatma imkânının bulunup bulunmadığı ve yetkili makam tarafından verilen izin kararının kapsamı dikkate alınmalıdır.
Memur Kurumundan İzin Almadan Yurt Dışında Görev Alabilir mi?
Devlet memurunun gerekli izin ve onay süreçlerini tamamlamadan görevini bırakarak yabancı ülkede veya uluslararası kuruluşta çalışmaya başlaması, ciddi personel hukuku sorunlarına yol açabilir.
DMK Madde 77 kapsamındaki görevlendirme veya izin işleminin usulüne uygun şekilde gerçekleştirilmesi gerekir.
Memurun izinsiz biçimde görevinden ayrılması hâlinde, koşullara göre devamsızlık, çekilmiş sayılma veya disiplin hükümleri gündeme gelebilir.
Yurt Dışındaki Görev Bitince Memur Görevine Dönebilir mi?
DMK Madde 77 kapsamında izinli olarak yurt dışında görev yapan memurun, izin süresinin veya yabancı görevin sona ermesinden sonra kamu görevine dönüş işlemleri ilgili mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilir.
Memurun dönüş sürecinde kurumuna zamanında başvurması ve göreve başlama yükümlülüklerine uygun hareket etmesi önemlidir.
Göreve dönüşte memurun kadro, derece-kademe ve diğer özlük haklarının durumu, izin öncesindeki statüsü ve ilgili personel hükümleri dikkate alınarak belirlenir.
Yurt Dışında Geçen Süreler Memuriyetten Sayılır mı?
Yabancı ülkede veya uluslararası kuruluşta geçirilen hizmet sürelerinin memuriyet haklarına etkisi, görevin hukuki niteliğine ve ilgili mevzuata göre değerlendirilmelidir.
Özellikle derece-kademe, emeklilik, sosyal güvenlik ve hizmet süresi bakımından tüm yurt dışı çalışma sürelerinin otomatik olarak aynı şekilde değerlendirileceği kabul edilmemelidir.
Memurun hangi statüyle yurt dışında bulunduğu ve izin süresinin niteliği, bu hakların hesaplanmasında belirleyici olabilir.
DMK Madde 77’nin Önemi
DMK Madde 77, devlet memurlarına belirli koşullarla uluslararası kuruluşlarda veya yabancı ülkelerde mesleki görev üstlenme imkânı sağlayan önemli bir kamu personeli düzenlemesidir.
Bu imkân, kamu personelinin uluslararası deneyim kazanmasına katkı sağlarken memurun kamu göreviyle olan hukuki ilişkisinin de belirli kurallar içerisinde korunmasını amaçlar.
Böylece uluslararası hizmet ile memuriyet statüsünün devamlılığı arasında hukuki bir denge kurulmaktadır.
Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler
DMK Madde 77 kapsamında yurt dışında görev almak isteyen memurun, görev teklifini kabul etmeden önce kurumundan gerekli izin ve onayları alması önemlidir.
Özellikle aylıksız izin süresi, izin vermeye yetkili makam, görevin niteliği, sosyal güvenlik ve emeklilik hakları ile göreve dönüş koşulları önceden incelenmelidir. İzin süresinin aşılması veya süresi sonunda göreve dönülmemesi, önemli personel hukuku sonuçları doğurabilir.
Sık Sorulan Sorular
Devlet memuru uluslararası kuruluşta çalışabilir mi?
Evet. DMK Madde 77’deki izin ve onay şartları sağlandığında uluslararası kuruluşlarda görev alınabilir.
Yurt dışında görev alan memurun memuriyeti sona erer mi?
Kural olarak gerekli izin kapsamında memuriyet bağı tamamen sona ermeden aylıksız izinli olarak görev alınması mümkün olabilir.
Yurt dışı görevinden sonra memur geri dönebilir mi?
Evet. İzin süresi ve göreve dönüş şartlarına uyulması kaydıyla kamu görevine dönüş işlemleri gerçekleştirilebilir.
