657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 7, devlet memurlarının tarafsızlık ilkesine uygun hareket etmelerini ve Devlete bağlılık yükümlülüğünü düzenlemektedir. Kamu hizmetlerinin siyasi etkilerden uzak, hukuka uygun ve eşitlik ilkesi çerçevesinde yürütülmesi amacıyla getirilen bu düzenleme, devlet memurlarının görevlerini yerine getirirken herhangi bir siyasi parti, kişi veya zümrenin yararını ya da zararını hedefleyen davranışlarda bulunmalarını yasaklamaktadır. DMK Madde 7, kamu yönetiminde güvenilirlik, tarafsızlık ve hukuk devleti ilkelerinin korunması bakımından temel hükümlerden biri olup, disiplin hukukunda da önemli bir uygulama alanına sahiptir.
Madde Metni
Tarafsızlık ve devlete bağlılık
Madde 7 – (Değişik: 12/5/1982 – 2670/2 md.)
Devlet memurları siyasi partiye üye olamazlar, herhangi bir siyasi parti, kişi veya zümrenin yararını veya zararını hedef tutan bir davranışta bulunamazlar; görevlerini yerine getirirlerken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep gibi ayırım yapamazlar; hiçbir şekilde siyasi ve ideolojik amaçlı beyanda ve eylemde bulunamazlar ve bu eylemlere katılamazlar.
Devlet memurları her durumda Devletin menfaatlerini korumak mecburiyetindedirler. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına ve kanunlarına aykırı olan, memleketin bağımsızlığını ve bütünlüğünü bozan Türkiye Cumhuriyetinin güvenliğini tehlikeye düşüren herhangi bir faaliyette bulunamazlar. Aynı nitelikte faaliyet gösteren herhangi bir harekete, gruplaşmaya, teşekküle veya derneğe katılamazlar, bunlara yardım edemezler.
657 Sayılı Kanun Madde 7 Ne Anlama Gelir?
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 7. maddesi, devlet memurlarının görevlerini yerine getirirken tarafsızlık ilkesine uygun hareket etmelerini ve Devlete bağlı kalmalarını zorunlu kılmaktadır. Kamu görevlileri, görevlerini yürütürken yalnızca Anayasa, kanunlar ve kamu yararı doğrultusunda hareket etmeli; kişisel, siyasi veya ideolojik düşüncelerini kamu hizmetine yansıtmamalıdır.
Bu madde, kamu hizmetlerinin herkese eşit şekilde sunulmasını sağlamayı ve devlet memurlarının görevlerini objektif kriterlerle yerine getirmelerini amaçlamaktadır. Böylece vatandaşların kamu idaresine duyduğu güven korunurken, kamu hizmetlerinde ayrımcılığın önüne geçilmesi hedeflenmektedir.
Tarafsızlık İlkesi Neleri Kapsar?
Tarafsızlık ilkesi, devlet memurlarının görevlerini yerine getirirken kişiler arasında ayrım yapmamasını ve kamu gücünü objektif şekilde kullanmasını ifade etmektedir.
Bu kapsamda memurlar;
- Dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapamaz.
- Hiçbir kişi, grup, dernek, vakıf, zümre veya siyasi partinin yararına ya da zararına işlem tesis edemez.
- Kamu görevini kişisel, siyasi veya ideolojik amaçlarla kullanamaz.
- Kamu hizmetini yalnızca hukuk kuralları ve kamu yararı doğrultusunda yürütmek zorundadır.
Bu yükümlülükler, kamu hizmetinin tarafsızlığını ve güvenilirliğini koruyan temel esaslardır.
Devlete Bağlılık Yükümlülüğü Nedir?
Madde 7 yalnızca tarafsızlığı değil, aynı zamanda Devlete bağlılık ilkesini de düzenlemektedir. Devlet memurları, görevlerini yerine getirirken Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’na, kanunlara ve devletin temel niteliklerine bağlı kalmak zorundadır.
Devlete bağlılık yükümlülüğü, kamu görevlisinin devletin saygınlığını koruyacak şekilde davranmasını, kamu hizmetini aksatacak veya devletin güvenilirliğini zedeleyecek tutumlardan kaçınmasını da kapsamaktadır.
Tarafsızlık İlkesinin İhlalinin Sonuçları
Tarafsızlık ve Devlete bağlılık yükümlülüğüne aykırı davranılması hâlinde, olayın niteliğine göre 657 sayılı Kanun’un disiplin hükümleri uygulanabilir. Ayrıca fiilin özelliğine göre idari ve cezai sorumluluk da gündeme gelebilir.
Özellikle kamu görevinin siyasi amaçlarla kullanılması, ayrımcı uygulamalarda bulunulması veya kamu gücünün belirli kişi ya da grupların yararına kullanılması, hukuki sorumluluk doğurabilecek davranışlar arasında yer almaktadır.
Her olay, fiilin niteliği, kamu hizmetine etkisi ve ilgili mevzuat hükümleri birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılmaktadır.
Tarafsızlık İlkesi Neden Önemlidir?
DMK Madde 7, kamu personel hukukunun en temel ilkelerinden biri olan tarafsız yönetim anlayışını güvence altına almaktadır. Devlet memurları, görevlerini yerine getirirken yalnızca hukuka ve kamu yararına bağlı hareket etmekle yükümlüdür.
Bu ilke sayesinde kamu hizmetlerinde eşitlik sağlanmakta, vatandaşların kamu kurumlarına duyduğu güven korunmakta ve kamu gücünün kişisel veya siyasi amaçlarla kullanılmasının önüne geçilmektedir.
Sık Sorulan Sorular
657 sayılı Kanun’un 7. maddesi neyi düzenler?
Devlet memurlarının tarafsızlık ve Devlete bağlılık yükümlülüğünü düzenler.
Devlet memurları siyasi faaliyetlerde bulunabilir mi?
Kanunda öngörülen tarafsızlık ilkesi çerçevesinde memurların siyasi tarafsızlık yükümlülüğüne aykırı davranmaları yasaktır.
Tarafsızlık ilkesinin ihlali disiplin cezasına neden olabilir mi?
Evet. Fiilin niteliğine göre 657 sayılı Kanun’un disiplin hükümleri kapsamında işlem uygulanabilir.
