657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 56, aday memurların adaylık süresi içinde başarısız olmaları veya devlet memurluğuna uygun olmadıklarının anlaşılması hâlinde görevlerine son verilmesini düzenlemektedir. Adaylık dönemi, kamu hizmetine ilk kez giren personelin bilgi, disiplin, performans ve kamu görevine uygunluğunun değerlendirildiği önemli bir süreçtir. DMK Madde 56, kamu personel sisteminde liyakat, kamu hizmetinin etkin yürütülmesi ve hukuki güvenlik ilkelerini korumayı amaçlamaktadır. 657 sayılı Kanun Madde 56 açıklaması, adaylık sürecinde görevden çıkarılma nedenlerini, hukuki sonuçlarını ve uygulamadaki esasları ayrıntılı olarak ele almaktadır.

Brass scales of justice on a marble desk with a gavel and law books in a courtroom setting.

Madde Metni

Adaylık devresi içinde göreve son verme

Madde 56 – (Değişik: 23/1/2026 – 7573/1 md.)

Adaylık süresi içinde; temel ve hazırlayıcı eğitim ve staj devrelerinin herhangi birinde başarısız olanlar, birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası almış olanlar ile aylıktan kesme ya da kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almış olanların disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayı ile ilişikleri kesilir. İlişikleri kesilenler ilgili kurumlarca derhal Kamu Personel Bilgi Sisteminin bulunduğu kuruma bildirilir.

Bu madde hükümlerine göre ilişikleri kesilenler (sağlık nedenleri hariç) üç yıl süre ile Devlet memurluğuna alınmazlar.


657 Sayılı Kanun Madde 56 Ne Anlama Gelir?

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 56. maddesi, aday memurların adaylık süresi içerisinde başarısız olmaları veya devlet memurluğuna uygun olmadıklarının tespit edilmesi durumunda görevlerine son verilmesini düzenlemektedir.

Aday memurlar, adaylık süresi boyunca eğitim, performans ve disiplin bakımından değerlendirilmektedir. Bu değerlendirmeler sonucunda adaylık şartlarını yerine getirmeyen veya memuriyetle bağdaşmayan davranışlarda bulunduğu belirlenen kişilerin kamu görevine devam etmeleri mümkün olmayabilir.

Madde 56’nın temel amacı, kamu hizmetinin nitelikli ve liyakat sahibi personel tarafından yürütülmesini sağlamaktır.


Aday Memurun Görevine Hangi Durumlarda Son Verilebilir?

DMK Madde 56 kapsamında aday memurun görevine son verilmesine neden olabilecek başlıca durumlar şunlardır:

  • Temel eğitim, hazırlayıcı eğitim veya staj döneminde başarısız olunması,
  • Adaylık süreci sonunda yeterli performansın gösterilememesi,
  • Devlet memurluğuyla bağdaşmayacak davranışlarda bulunulması,
  • Disiplin hükümlerine aykırı fiiller işlenmesi,
  • Memuriyete atanma şartlarının taşınmadığının sonradan anlaşılması.

Her olay, ilgili mevzuat hükümleri ve somut olayın özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmektedir.


Görevine Son Verilen Aday Memur Yeniden Memur Olabilir mi?

657 sayılı Kanun’un 56. maddesi uyarınca, adaylık devresi içinde görevine son verilen kişiler üç yıl süreyle devlet memurluğuna alınamaz.

Üç yıllık sürenin dolmasının ardından, ilgili kişi yeniden devlet memurluğuna başvurabilir. Ancak bunun için yürürlükte bulunan mevzuatta yer alan genel ve özel atanma şartlarını yeniden taşıması gerekir.


Göreve Son Verme İşlemi Yargı Denetimine Tabi midir?

Evet. Aday memurun görevine son verilmesine ilişkin işlem bir idari işlem niteliğindedir.

Bu nedenle ilgili kişi;

  • İşlemin gerekçesini öğrenebilir,
  • İdari başvuru yollarını kullanabilir,
  • Şartları oluştuğunda idari yargıda iptal davası açabilir.

İdarenin tesis ettiği işlemlerin hukuka uygun ve gerekçeli olması zorunludur.


Madde 56 Neden Önemlidir?

DMK Madde 56, aday memurluk sisteminin yalnızca bir eğitim süreci olmadığını, aynı zamanda kamu görevine uygunluğun değerlendirildiği önemli bir denetim mekanizması olduğunu göstermektedir.

Bu düzenleme sayesinde kamu kurumlarında görev yapacak personelin mesleki yeterliliği, disiplin anlayışı ve kamu hizmetine uygunluğu değerlendirilmekte; kamu hizmetlerinin etkin ve güvenilir şekilde yürütülmesi amaçlanmaktadır.


Sık Sorulan Sorular

657 sayılı Kanun’un 56. maddesi neyi düzenler?

Aday memurların adaylık süresi içinde görevlerine son verilmesine ilişkin esasları düzenler.

Aday memurun görevine hangi durumlarda son verilebilir?

Başarısızlık, disiplin hükümlerine aykırılık, memuriyet şartlarının taşınmaması veya kamu görevine uygun olmadığının tespit edilmesi hâlinde görevine son verilebilir.

Görevine son verilen aday memur tekrar memur olabilir mi?

Evet. Ancak adaylık devresi içinde görevine son verilen kişiler, üç yıl geçmedikçe yeniden devlet memurluğuna atanamaz.