657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 46, kamu kurumlarında atama yapılması planlanan boş memur kadrolarının bildirilmesine ilişkin esasları düzenlemektedir. Kamu hizmetlerinin etkin ve kesintisiz yürütülmesi için personel ihtiyacının doğru belirlenmesi, boş kadroların tespit edilmesi ve atama süreçlerinin mevzuata uygun biçimde yürütülmesi önem taşır. DMK Madde 46, kamu personel planlamasının düzenli yapılmasına, kurumların ihtiyaç duyduğu personelin belirlenmesine ve boş memur kadrolarına yapılacak atamaların sistemli şekilde gerçekleştirilmesine hizmet eden düzenlemelerden biridir. Madde; kadro planlaması, personel ihtiyacı ve memur alım süreci bakımından 657 sayılı Kanun’un ilgili diğer hükümleriyle birlikte değerlendirilmelidir.

Brass scales of justice on a marble desk with a gavel and law books in a courtroom setting.

Madde Metni

Atama yapılacak boş kadroların bildirilmesi

Madde 46 – (Değişik: 12/5/1982 – 2670/12 md.)

Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları (Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı hariç), personel atamasına lüzum gördükleri boş kadroların sayılarını, sınıf ve derecelerini belirterek Devlet Personel Başkanlığına bildirirler.


DMK Madde 46 Neyi Düzenler?

DMK Madde 46, kamu kurumlarında atama yapılacak boş kadroların bildirilmesi sürecini düzenler. Kamu kurumlarında bir kadronun boş olması, o kadroya kendiliğinden veya herhangi bir prosedür uygulanmaksızın personel atanabileceği anlamına gelmez.

Kurumların personel ihtiyacını belirlemesi ve atama yapılması öngörülen boş kadrolarla ilgili işlemleri mevzuatta belirlenen usullere uygun biçimde yürütmesi gerekir. Böylece kamu personeli istihdamının planlı ve kontrollü şekilde gerçekleştirilmesi amaçlanır.


Boş Kadro Ne Anlama Gelir?

Boş kadro, kamu kurumunun teşkilat yapısı içerisinde mevcut olmakla birlikte üzerinde görev yapan bir devlet memuru bulunmayan kadroyu ifade eder. Ancak her boş kadronun derhâl personel alımına açılması zorunlu değildir.

Kurumun personel ihtiyacı, hizmet gerekleri, bütçe imkânları ve yürürlükteki personel politikaları doğrultusunda hangi boş kadrolara atama yapılacağı ayrıca belirlenebilir. Bu nedenle boş kadronun varlığı ile o kadroya atama yapılması birbirinden farklı aşamalardır.


Atama Yapılacak Boş Kadrolar Neden Bildirilir?

Boş kadroların bildirilmesi, kamu kurumlarının personel ihtiyacının merkezi ve planlı şekilde değerlendirilmesine katkı sağlar. Hangi kurumun hangi unvan ve nitelikte personele ihtiyaç duyduğunun belirlenmesi, kamu personel sisteminin sağlıklı işlemesi açısından önemlidir.

Bu süreç aynı zamanda personel planlamasının ve kamu kaynaklarının etkin kullanımının sağlanmasına yardımcı olur. Gereksiz personel istihdamının önlenmesi kadar, personel eksikliği nedeniyle kamu hizmetlerinin aksamasının engellenmesi de temel amaçlardan biridir.


Boş Kadro Bulunması Doğrudan Atama Hakkı Verir mi?

Hayır. Bir kamu kurumunda boş memur kadrosunun bulunması, herhangi bir aday açısından doğrudan atanma hakkı oluşturmaz.

Atama yapılabilmesi için adayın devlet memurluğuna girişte aranan genel ve özel şartları taşıması, ilgili sınav veya yerleştirme sürecini tamamlaması ve atama için gerekli diğer hukuki koşulların gerçekleşmesi gerekir.

Dolayısıyla boş kadro, personel alımının temel unsurlarından biri olmakla birlikte, tek başına memuriyete atanmak için yeterli değildir.


Boş Kadro Bildirimi ile Memur Alım İlanı Aynı Şey midir?

Boş kadroların bildirilmesi ile memur alımının adaylara duyurulması birbirinden farklı işlemlerdir. Boş kadro bildirimi, kamu personel planlaması ve atama sürecinin idari aşamalarından biridir.

Memur alımının adaylara duyurulması ise DMK Madde 47 Duyurma ve ilgili personel mevzuatı kapsamında ayrıca değerlendirilir. Bu aşamada adaylara kadrolar, başvuru koşulları ve ilgili seçim süreci hakkında gerekli bilgiler verilir.

Bu ayrım, DMK Madde 46 ve Madde 47 arasındaki ilişkinin doğru anlaşılması açısından önem taşır.


Boş Kadrolara Atamada Liyakat İlkesi

Boş kadrolara yapılacak memur atamalarında liyakat ve eşitlik ilkeleri kamu personel sisteminin temel unsurlarıdır. Kadronun gerektirdiği niteliklere sahip adayların objektif kriterler doğrultusunda değerlendirilmesi gerekir.

Boş bir kadronun belirli bir kişiye doğrudan hak sağladığı düşünülemez. Atama işlemlerinin kanuna, ilgili özel mevzuata ve objektif değerlendirme esaslarına uygun şekilde gerçekleştirilmesi gerekir.


DMK Madde 46’nın Önemi

DMK Madde 46, kamu kurumlarında personel ihtiyacının planlanması ile boş kadrolara yapılacak atamaların düzenli bir sistem içerisinde yürütülmesi bakımından önem taşır.

Boş kadroların doğru belirlenmesi ve bildirim süreçlerinin mevzuata uygun yürütülmesi, ihtiyaç duyulan alanlarda yeterli personel istihdam edilmesine katkı sağlar. Böylece hem kamu hizmetlerinin sürekliliği desteklenir hem de kamu personel kaynaklarının daha verimli kullanılması mümkün olur.


Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler

DMK Madde 46 kapsamında boş kadrolar değerlendirilirken yalnızca kadronun mevcut olup olmadığına bakılmamalıdır. Kurumun gerçek personel ihtiyacı, atama koşulları ve ilgili personel mevzuatı birlikte değerlendirilmelidir.

Memur adayları açısından ise boş kadro bildirimi ile personel alım ilanı arasındaki farkın bilinmesi önemlidir. Bir kadronun boş olması, o kadronun mutlaka alıma açılacağı veya belirli bir adayın atanacağı anlamına gelmez.


Sık Sorulan Sorular

Her boş memur kadrosuna atama yapılır mı?

Hayır. Personel ihtiyacı ve ilgili atama koşulları değerlendirilerek hangi boş kadrolara atama yapılacağı belirlenir.

Boş kadro bulunması memura atanma hakkı verir mi?

Hayır. Adayın genel ve özel şartları taşıması ve gerekli atama sürecini tamamlaması gerekir.

Boş kadro bildirimi ile memur alım ilanı aynı mıdır?

Hayır. Boş kadro bildirimi idari planlama, alım ilanı ise adaylara yönelik duyuru süreciyle ilgilidir.