657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Madde 26, devlet memurlarının kamu hizmetini aksatacak şekilde toplu eylem ve hareketlerde bulunmasını yasaklayan temel düzenlemelerden biridir. Kamu hizmetlerinin sürekliliği, düzenli işleyişi ve kamu yararının korunması amacıyla getirilen bu hüküm, memurların görevlerini kesintisiz şekilde yerine getirmesini hedeflemektedir. DMK Madde 26, kamu hizmetinin devamlılığını güvence altına alırken, memurların hak ve yükümlülükleri bakımından da önemli bir yere sahiptir.

Madde Metni
Toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağı
Madde 26 – (Değişik: 12/5/1982 – 2670/10 md.)
(Mülga birinci fıkra: 13/2/2011 – 6111/117 md.)
Devlet memurlarının kamu hizmetlerini aksatacak şekilde memurluktan kasıtlı olarak birlikte çekilmeleri veya görevlerine gelmemeleri veya görevlerine gelipte Devlet hizmetlerinin ve işlerinin yavaşlatılması veya aksatılması sonucunu doğuracak eylem ve hareketlerde bulunmaları yasaktır.
657 Sayılı Kanun Madde 26 Ne Anlama Gelir?
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 26. maddesi, devlet memurlarının kamu hizmetlerini aksatacak nitelikte toplu eylem ve hareketlerde bulunmasını yasaklamaktadır.
Maddeye göre memurlar; kamu hizmetini durdurmak, yavaşlatmak veya aksatmak amacıyla birlikte hareket edemez, topluca görevi bırakamaz ve bu amaçlarla eylem düzenleyemez. Bu düzenleme, kamu hizmetlerinin vatandaşlara kesintisiz şekilde sunulmasını güvence altına almak amacıyla kabul edilmiştir.
Toplu eylem yasağı, kamu görevlilerinin görevlerini yerine getirirken sahip oldukları sorumlulukların bir sonucu olarak değerlendirilmektedir.
Toplu Eylem ve Hareket Yasağı Neleri Kapsar?
DMK Madde 26 kapsamında devlet memurları;
- Topluca görevi bırakamaz.
- Kamu hizmetini durduracak eylemlere katılamaz.
- İş yavaşlatma amacıyla birlikte hareket edemez.
- Kamu hizmetinin yürütülmesini engelleyecek toplu faaliyetlerde bulunamaz.
- Bu tür eylemleri organize edemez, destekleyemez veya teşvik edemez.
Her somut olay, gerçekleştirilen eylemin niteliği, kamu hizmetine etkisi ve ilgili mevzuat hükümleri birlikte değerlendirilerek incelenmektedir.
Toplu Eylem Yasağının Amacı Nedir?
Madde 26’nın temel amacı, kamu hizmetlerinin sürekliliğini korumaktır.
Devlet memurları tarafından yürütülen eğitim, sağlık, güvenlik, adalet ve diğer kamu hizmetlerinin kesintiye uğraması, toplumun geniş kesimlerini doğrudan etkileyebilir. Bu nedenle kanun koyucu, kamu hizmetinin düzenli ve sürekli şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla toplu eylem yasağını öngörmüştür.
Bu düzenleme aynı zamanda kamu yönetiminde hukuki güvenlik, kamu yararı ve idari istikrar ilkelerini de desteklemektedir.
Toplu Eylem Yasağı ile Sendikal Haklar Arasındaki İlişki
Devlet memurlarının sendika kurma ve sendikaya üye olma hakları 657 sayılı Kanun’un 22. maddesi, Anayasa ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu kapsamında güvence altındadır.
Bununla birlikte sendikal hakların kullanılması, DMK Madde 26’da yasaklanan toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağını ortadan kaldırmaz. Bu nedenle sendikal faaliyetler yürütülürken ilgili mevzuatta öngörülen sınırlamalara da uyulması gerekmektedir.
Madde 26’ya Aykırı Davranmanın Sonuçları
Toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağına aykırı davranılması hâlinde fiilin niteliğine göre 657 sayılı Kanun’un disiplin hükümleri uygulanabilir.
Ayrıca olayın özelliklerine göre diğer idari veya cezai sorumluluk hükümlerinin uygulanması da gündeme gelebilir. Her olay, eylemin kapsamı, kamu hizmetine etkisi ve ilgili mevzuat birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır.
Madde 26 Neden Önemlidir?
DMK Madde 26, kamu hizmetlerinin kesintisiz şekilde yürütülmesini güvence altına alan temel düzenlemelerden biridir.
Bu madde sayesinde vatandaşların kamu hizmetlerinden sürekli yararlanabilmesi amaçlanırken, kamu kurumlarının işleyişi ve idari düzen de korunmaktadır. Aynı zamanda kamu görevlilerinin hakları ile kamu hizmetinin sürekliliği arasında denge kurulmasına katkı sağlamaktadır.
Sık Sorulan Sorular
657 sayılı Kanun’un 26. maddesi neyi düzenler?
Devlet memurlarının kamu hizmetini aksatacak toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağını düzenler.
Madde 26’nın temel amacı nedir?
Kamu hizmetlerinin kesintisiz ve düzenli şekilde yürütülmesini sağlamaktır.
Madde 26’ya aykırı davranış disiplin cezasına neden olabilir mi?
Evet. Fiilin niteliğine göre 657 sayılı Kanun’un disiplin hükümleri uygulanabilir.


