657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 167. maddesi, derece değişikliği gerçekleşen devlet memurlarının yeni dereceye ait aylığa hangi tarihten itibaren hak kazanacağını düzenlemektedir. Derece yükselmesi, memurun kariyer gelişiminin önemli aşamalarından biri olup mali haklarını da doğrudan etkilemektedir. Yeni dereceye geçilmesiyle birlikte uygulanacak aylığın başlangıç tarihinin belirlenmesi, hem memurların mali haklarının korunması hem de kamu kurumlarında uygulama birliğinin sağlanması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle DMK Madde 167, derece yükselmesinin mali sonuçlarını düzenleyen temel hükümler arasında yer almaktadır.

Brass scales of justice on a marble desk with a gavel and law books in a courtroom setting.

Madde Metni

Derece değişikliğinde aylığa hak kazanma

Madde 167 – (Değişik: 30/5/1973 – KHK-5/7 md.)

Derece yükselmesinde veya daha aşağı derecelere atamada memur, yükseldiği veya atandığı derecenin görevine başladığı tarihi takip eden aybaşından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır.

(Ek: 12/2/1982 – 2595/12 md.) Ancak, yürütülmekte olan görevin niteliğinde bir değişme olmaması halinde derece yükselmesine ilişkin onayın geçerlilik tarihini takip eden ay başından itibaren bu derecenin 161 inci maddeye göre kazandığı kademe aylığını alır.


DMK Madde 167 Derece Değişikliğinde Aylığa Hak Kazanma Neyi Düzenler?

DMK’nın 167. maddesi, derece değişikliği gerçekleşen devlet memurlarının yeni dereceye ait aylığa hangi tarihten itibaren hak kazanacağını düzenlemektedir. Madde, derece yükselmesinin mali sonuçlarını belirleyerek memurun yeni dereceye ilişkin aylık ve diğer mali haklarının başlangıç zamanını açıklığa kavuşturmaktadır.

Bu düzenleme sayesinde derece değişikliğine bağlı aylık uygulamalarında birlik sağlanmakta ve hak kayıplarının önüne geçilmektedir.


Derece Değişikliğinde Aylığa Hak Kazanma Ne Anlama Gelir?

Derece değişikliğinde aylığa hak kazanma, memurun kanunda öngörülen şartları sağlayarak bir üst dereceye yükselmesi sonucunda, yeni dereceye ait aylığı almaya başlamasını ifade etmektedir.

Böylece memur, derece yükselmesiyle birlikte doğan mali haklardan ilgili tarihten itibaren yararlanma hakkı elde etmektedir.


Derece Değişikliğinden Sonra Yeni Aylık Ne Zaman Uygulanır?

Derece değişikliği sonrasında yeni aylık, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda belirtilen esaslara göre uygulanmaktadır.

İdarenin derece değişikliğine ilişkin işlemleri zamanında tamamlaması, memurun mali hak kaybına uğramaması açısından büyük önem taşımaktadır.


Derece Değişikliği Maaşı Nasıl Etkiler?

Derece yükselmesi, memurun kariyer basamaklarında ilerlemesini sağlarken mali haklarını da etkilemektedir.

Yeni dereceye geçilmesiyle birlikte memurun aylığı, yürürlükteki mevzuat hükümleri doğrultusunda yeni derece esas alınarak belirlenmektedir.


Derece Değişikliğinde Aylık Hakkı Kendiliğinden Doğar mı?

Derece değişikliğine bağlı aylık hakkının doğabilmesi için kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesi ve idarece gerekli işlemlerin tamamlanması gerekmektedir.

Bu süreç tamamlandıktan sonra memur, yeni dereceye ait aylığa hak kazanmaktadır.


Derece Değişikliğine Bağlı Aylık Uyuşmazlıklarında Dava Açılabilir mi?

Evet. Derece değişikliğine rağmen yeni aylığın uygulanmaması, eksik hesaplanması veya geciktirilmesi hâlinde ilgili idareye başvurulabilir.

Başvurunun reddedilmesi ya da sonuçsuz kalması durumunda idari yargıda iptal davası veya şartları oluştuğu takdirde tam yargı davası açılması mümkündür.


DMK Madde 167 ile DMK Madde 166 Arasındaki Fark Nedir?

DMK Madde 166, kademe ilerlemesi sonucunda yeni kademeye ait aylığa hak kazanılmasını düzenlemektedir.

DMK Madde 167 ise derece değişikliği sonrasında yeni dereceye ait aylığa hangi tarihten itibaren hak kazanılacağını düzenlemektedir.

Dolayısıyla 166. madde aynı derece içerisindeki ilerlemeye ilişkin mali hakları düzenlerken, 167. madde bir üst dereceye geçişin mali sonuçlarını konu almaktadır.


DMK Madde 167’nin Önemi

DMK’nın 167. maddesi, derece yükselmesi nedeniyle memurların kazandıkları mali hakların doğru tarihten itibaren uygulanmasını sağlayan önemli bir düzenlemedir. Yeni dereceye ait aylığın zamanında ödenmesi, memurların mali hak kaybına uğramasını önlediği gibi kamu personel sisteminde hukuki güvenlik, eşitlik ve öngörülebilirlik ilkelerinin güçlenmesine de katkı sağlamaktadır.


Uygulamada Dikkat Edilmesi Gerekenler

Derece değişikliğine ilişkin işlemlerin zamanında tamamlanması, personel kayıtlarının güncellenmesi ve memurun yeni dereceye ait aylığının gecikmeksizin uygulanması gerekmektedir. İdarelerin yürürlükteki mevzuata uygun işlem tesis etmesi, eksik veya hatalı maaş ödemelerinin önüne geçilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Hak kaybı yaşandığı düşünülen durumlarda ise idari başvuru ve yargı yollarına süresi içinde başvurulmalıdır.


Sık Sorulan Sorular

DMK Madde 167 neyi düzenler?

Derece değişikliği gerçekleşen devlet memurlarının yeni dereceye ait aylığa hangi tarihten itibaren hak kazanacağını düzenlemektedir.

Derece değişikliği maaşı etkiler mi?

Evet. Memur, derece yükselmesiyle birlikte yeni dereceye ait aylık ve buna bağlı mali haklardan yararlanmaya başlar.

Derece değişikliğine rağmen yeni aylık uygulanmazsa dava açılabilir mi?

Evet. İdari başvurunun ardından idari yargıda dava açılması mümkündür.