Dava masrafı hesaplama, dava açarken ödenecek harçların, gider avansının ve dosyanın özelliklerine göre ortaya çıkabilecek ek giderlerin belirlenmesini sağlar. Mahkeme masrafı; davanın türüne, harca esas değerine, taraf sayısına, tebligat işlemlerine ve bilirkişi veya keşif ihtiyacına göre değişir. Bu nedenle her dava için geçerli tek bir dava açma ücreti bulunmaz.
Minar Hukuk ve Danışmanlık tarafından hazırlanan hesaplama robotuyla maktu ve nispi dava harçlarını, gider avansını, ıslah ve talep artırımı harcını, istinaf ve temyiz başvuru giderlerini, icra takibi açılış masrafını ve tahsil harcını hesaplayabilirsiniz. Bilirkişi, tanık, keşif ve diğer giderleri ekleyerek dosyanıza ilişkin daha kapsamlı bir masraf dökümü oluşturabilirsiniz.
Hesaplama sonucunda gösterilen başlangıç bütçesi, davanın sonunda ortaya çıkacak kesin toplam maliyet değildir. Sonradan istenebilecek giderler, avukatlık ücreti ve teminat tutarları ayrıca değerlendirilmelidir.
Dava Masrafı Hesaplama Robotu Nasıl Kullanılır?
Öncelikle hesaplamak istediğiniz işlemi seçin. Yeni bir dava açacaksanız “Dava / başvuru açılışı”, mevcut davadaki talebinizi artıracaksanız “Islah / talep artırımı”, karara karşı başvuru yapacaksanız “İstinaf / temyiz” bölümünü kullanabilirsiniz. İcra takibi açılışı ve tahsil aşaması için ayrı hesaplama seçenekleri bulunmaktadır.
Dava türünü seçtikten sonra ilgili alanlara harca esas değeri, toplam taraf sayısını ve güncel tebligat birim bedelini girin. Bilirkişi, keşif veya tanık gideri öngörüyorsanız bu kalemleri de ekleyin. Mahkemenin veya icra dairesinin belirlediği gider avansı biliniyorsa, tahmini hesap yerine doğrudan bu tutarı kullanabilirsiniz.
Harca esas değer her zaman uyuşmazlık konusu malın tamamının değeri değildir. Örneğin taşınmazın yalnızca belirli bir payı dava konusuysa o payın değeri; kira tespitinde ise mevcut kira ile talep edilen kira arasındaki fark önem taşıyabilir. Yanlış matrah girilmesi, matematiksel işlem doğru olsa bile dosyaya uygun olmayan bir sonuç verir.
Dava Açma Masrafı Hangi Kalemlerden Oluşur?
Dava açılırken karşılaşılan ödemeler farklı amaçlarla alınır. Harç, yargı işlemi nedeniyle ödenen tutardır. Gider avansı ise dosyada yapılacak belirli işlemlerin giderlerini karşılamak üzere yatırılır. Bilirkişi incelemesi ve keşif gibi deliller için ayrıca ödeme gerekebilir.
| Masraf kalemi | Açıklama |
|---|---|
| Başvurma harcı | Başvurunun yapıldığı mahkeme ve işlem türüne göre belirlenen harçtır. |
| Peşin veya maktu karar ve ilam harcı | Davanın parasal değere bağlı olup olmamasına ve özel kurallara göre hesaplanır. |
| Gider avansı | Tebligat, posta ve ilgili işlemler için yatırılan avanstır. |
| Bilirkişi gideri | Teknik veya özel bilgi gerektiren incelemeler için belirlenir. |
| Keşif harcı ve keşif giderleri | Yerinde inceleme yapılması hâlinde gündeme gelir; ulaşım gibi giderler ayrıca doğabilir. |
| Tanık giderleri | Tanığa ödenecek tutarlar ile gerekli yol ve konaklama giderlerini kapsayabilir. |
| Diğer giderler | İlan, tercüme, yurt dışı tebligat ve dosyaya özgü işlemlerden kaynaklanabilir. |
Avukatlık ücreti ile mahkeme masrafı ayrı kalemlerdir. Avukatla kararlaştırılan sözleşmesel ücretin ödenmesi, mahkemeye yatırılması gereken harç ve avansların da ödenmiş olduğu anlamına gelmez.
Maktu Harç ve Nispi Harç Arasındaki Fark Nedir?
Maktu harç, ilgili işlem için tarifede sabit tutar olarak belirlenen harçtır. Nispi harç ise harca esas parasal değere belirli bir oran uygulanarak hesaplanır. Bununla birlikte nispi harçlarda da tarifedeki asgari tutarlar ve özel hükümler dikkate alınır.
Bir dosyada maktu ve nispi harç birlikte bulunabilir. Örneğin para alacağına ilişkin bir davada başvurma harcı maktu olarak alınırken karar ve ilam harcı nispi esasla hesaplanabilir. Bu nedenle yalnızca “davam nispi harca tabi” denilerek başvurma harcının veya diğer giderlerin göz ardı edilmemesi gerekir.
2026 yılında asliye mahkemelerinde başvurma harcı 732 TL, sulh mahkemelerinde ise 335,20 TL olarak belirlenmiştir. Genel nispi karar ve ilam harcı oranı binde 68,31’dir. Uygulanacak tutarlar için Gelir İdaresi Başkanlığının 2026 harç tarifesi esas alınmalıdır.
Nispi Dava Harcı Nasıl Hesaplanır?
Genel nispi harca tabi bir hukuk davasında karar ve ilam harcı, harca esas tutara binde 68,31 oranı uygulanarak bulunur. Dava açılışında bu harcın kural olarak dörtte biri peşin alınır. Ölüm ve bedensel zarar sebebiyle açılan maddi ve manevi tazminat davalarında ise peşin pay bakımından özel düzenleme bulunmaktadır.
Genel hesaplama formülü:
Nispi karar ve ilam harcı = Harca esas değer × 0,06831
Peşin harç = Hesaplanan nispi harcın 1/4’ü
Bu formüller her dava türüne doğrudan uygulanamaz. Nafaka, ortaklığın giderilmesi, vergi yargısı ve harç muafiyeti bulunan başvurularda farklı kurallar söz konusudur. Ayrıca nihai karar harcı, dava sonucunda hüküm altına alınan tutara göre değişebilir. İlgili kurallar 492 sayılı Harçlar Kanunu kapsamında değerlendirilir.
Dava Değerine Göre Örnek Harç Hesaplamaları
Aşağıdaki örnekler, asliye mahkemesinde açılan, genel nispi harca tabi ve harç muafiyeti bulunmayan bir para alacağı davası için hazırlanmıştır. Tablodaki toplamlar yalnızca başvurma harcı ile peşin harcı gösterir; gider avansı ve diğer masraflar dahil değildir.
| Dava değeri | Peşin nispi harç | Başvurma harcı | Açılışta bu iki harcın toplamı |
|---|---|---|---|
| 50.000 TL | 853,88 TL | 732,00 TL | 1.585,88 TL |
| 100.000 TL | 1.707,75 TL | 732,00 TL | 2.439,75 TL |
| 250.000 TL | 4.269,38 TL | 732,00 TL | 5.001,38 TL |
| 500.000 TL | 8.538,75 TL | 732,00 TL | 9.270,75 TL |
| 1.000.000 TL | 17.077,50 TL | 732,00 TL | 17.809,50 TL |
100.000 TL’lik Dava Açmak Ne Kadara Mal Olur?
Yukarıdaki varsayımlarla 100.000 TL’lik alacak davasının başvurma ve peşin harç toplamı 2.439,75 TL’dir. Ancak bu tutar tek başına dava açılış bütçesini göstermez. Dosyanın gider avansı ve varsa diğer başlangıç giderleri ayrıca eklenir.
Örneğin toplam iki taraf bulunan bir dosyada, yalnızca örnek hesap amacıyla tebligat birim bedelinin 300 TL olduğu kabul edilirse, gider avansı şu şekilde hesaplanır:
2 taraf × 5 × 300 TL + 530 TL = 3.530 TL
Bu varsayımlarla başvurma harcı, peşin harç ve gider avansının toplamı 5.969,75 TL olur. Bilirkişi, keşif, tanık, vekâletname sunulmasına ilişkin giderler ve avukatlık ücreti bu örneğe dahil değildir.
Gider Avansı Nasıl Hesaplanır?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi uyarınca davacı, taraf sayısının beş katı tutarında tebligat ücreti ile diğer iş ve işlemler için 530 TL’nin toplamını avans olarak yatırır. Hesaplamada yalnızca davalı sayısı değil, toplam taraf sayısı dikkate alınır.
Tebligat birim bedelinin değişmesi, taraf sayısının artması veya dosyada yeni işlemlere ihtiyaç duyulması gider bütçesini etkileyebilir. İdari yargı, vergi yargısı ve icra işlemlerinde ise aynı formülün kendiliğinden uygulanacağı varsayılmamalıdır.
Gider avansını bilirkişi ve keşif giderleriyle aynı kalem gibi değerlendirmek de hatalı sonuç verebilir. Robotun ek gider alanlarına, mevcut avans içinde zaten karşılanan tutarları ikinci kez eklememelisiniz. Adalet Bakanlığının gider avansı tarifesine buradan ulaşabilirsiniz.
Dava Türüne Göre Mahkeme Masrafı
Boşanma Davası Masrafı
Boşanma davasında başlangıç harçlarının yanında tebligat ve dosyada ihtiyaç duyulan diğer işlemler için giderler doğabilir. Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma arasındaki fark, yalnızca harç üzerinden değerlendirilemez; yargılamada yapılacak işlemler ve delil ihtiyacı toplam bütçeyi etkiler.
Boşanma talebiyle birlikte gündeme gelen nafaka ve tazminat talepleri ile bağımsız ziynet veya mal rejimi alacaklarının harçlandırılması aynı olmayabilir. Hesaplama yapılırken taleplerin hukuki niteliği ayrı ayrı belirlenmelidir. Sürecin kapsamı hakkında aile hukuku ve boşanma davaları sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İş Davası Masrafı
Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret ve fazla çalışma alacağı gibi taleplerde, dava dilekçesinde istenen tutarlar harç hesabını etkiler. İşe iade veya hizmet tespiti gibi farklı nitelikteki davalar ise aynı alacak hesabıyla değerlendirilmemelidir.
İşçilik alacağı dosyalarında hesap bilirkişisi incelemesi ve tanık dinlenmesi gündeme gelebileceğinden, yalnızca başlangıç harçlarını bilmek tüm yargılama bütçesini belirlemeye yetmez. Talep türleri hakkında İzmir iş avukatı ve iş davaları sayfamızdan bilgi alabilirsiniz.
Tahliye ve Kira Tespit Davası Masrafı
Tahliye davası ile kira bedelinin tespiti davası farklı taleplere dayanır. Kira hesabında aylık tutarın mı, yıllık tutarın mı veya mevcut kira ile talep edilen kira arasındaki farkın mı esas alındığı kontrol edilmelidir.
Robot, seçilen kira davasına göre ilgili alanları açar. Tahliye talebiyle birlikte ödenmeyen kira alacağı da isteniyorsa, bağımsız parasal talebin harç hesabına etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.
Tapu ve Miras Davası Masrafı
Tapu iptali ve tescil, önalım, tenkis veya miras alacağı gibi uyuşmazlıklarda dava konusu hakkın değeri önem taşır. Taşınmaz dosyalarında keşif ve bilirkişi incelemesi de bütçenin önemli bir bölümünü oluşturabilir.
Mirasçılık belgesi alınması ile mirasın paylaşılmasından kaynaklanan bir alacak davası aynı harç hesabına tabi değildir. Benzer şekilde kamulaştırmasız el atma davalarında müdahalenin niteliği, görevli yargı yeri ve dosyaya uygulanabilecek özel hükümler ayrıca incelenmelidir.
İdari Dava ve Vergi Davası Masrafı
İdari işlemin iptali, tam yargı ve vergi davalarında başvuru ve karar harçları aynı biçimde hesaplanmaz. Yürütmenin durdurulması talebi ve posta avansı da başvurunun niteliğine göre değerlendirilir.
Özellikle vergi davasının açılış masrafına, genel hukuk davasındaki peşin nispi harç formülünün doğrudan uygulanması doğru değildir. Robot bu nedenle idari dava ve vergi davası seçeneklerini ayrı sunar.
Bilirkişi ve Keşif Giderleri Neden Değişir?
Bilirkişi gideri; incelemenin kapsamına, uzmanlık alanına, görevlendirilen kişi sayısına ve dosyada yapılacak çalışmaya bağlıdır. Tarifede yer alan tutarlar, her dosyanın kesin bilirkişi maliyetinin aynı olacağı anlamına gelmez. Görevlendiren merci, tarifedeki şartlar çerçevesinde ücreti artırabilir veya indirebilir.
Keşif yapılacak dosyalarda ise keşif harcı yanında ulaşım ve inceleme giderleri de doğabilir. Bu nedenle yalnızca keşif harcını eklemek, yerinde incelemenin bütün maliyetini göstermeyebilir. Hesaplama robotunda bilirkişi gideri ile keşif harcı ve ek keşif giderleri ayrı alanlarda yer alır. 2026 Bilirkişilik Asgari Ücret Tarifesi, ilgili değerlendirmenin resmî kaynaklarından biridir.
Islah ve Talep Artırımı Harcı Hesaplama
Davada talep edilen tutarın artırılması hâlinde ek harç ödenmesi gerekebilir. Hesaplamada yeni toplam talep ile daha önce fiilen yatırılmış ve mahsuba uygun peşin harç birlikte dikkate alınır. Önceki ödeme tutarının tahmin edilmesi yerine makbuzdan kontrol edilmesi gerekir.
Harç hesaplanabilmesi, talebin usulen artırılabileceği anlamına gelmez. Islah veya talep artırımının mümkün olup olmadığı; davanın niteliği, talebin türü ve yargılamanın aşamasına göre ayrıca değerlendirilmelidir.
İstinaf ve Temyiz Masrafı Hesaplama
İstinaf veya temyiz başvurusunda başvurma harcı, uygulanması gereken karar harcı ve posta giderleri birlikte ele alınır. Maktu veya nispi harç seçimi yapılırken kararın niteliği, başvuranın sıfatı ve başvuruya konu edilen aleyhe hüküm dikkate alınmalıdır.
Robotun bu bölümü başvuru bütçesinin hesaplanmasına yardımcı olur. Kararın istinaf veya temyize açık olup olmadığını, başvuru süresini veya parasal kesinlik sınırını belirlemez. Harç hesabından önce başvuru şartlarının kontrol edilmesi gerekir.
İcra Takibi Masrafı ile Tahsil Harcı Aynı mı?
İcra takibinin açılması için yapılan ödemeler ile takip sonucunda tahsilat gerçekleşmesi nedeniyle doğabilecek harçlar farklıdır. İlamsız takip, ilamlı takip ve Merkezi Takip Sistemi kapsamındaki işlemlerin açılış hesapları da birbirinden ayrılır.
Tahsil aşamasında ödemenin ne zaman ve hangi yöntemle gerçekleştiği önem taşır. Haciz öncesi ödeme, haciz sonrası ödeme, satışla tahsil ve haricen tahsil aynı seçenek olarak değerlendirilmemelidir. Robot bu nedenle icra takibi açılış masrafını ve tahsil harcını ayrı modüllerde hesaplar.
Dava Masrafı Hesaplama Hakkında Sık Sorulan Sorular
Dava açmak için ne kadar para gerekir?
Tek bir tutar yoktur. Mahkeme ve dava türü, harca esas değer, muafiyet durumu ve gider avansı birlikte değerlendirilir. Bilirkişi veya keşif ihtiyacı varsa bu giderler de bütçeye eklenmelidir.
Dava harcı ile dava masrafı aynı şey mi?
Hayır. Dava harcı, toplam yargılama bütçesinin bir bölümüdür. Tebligat, bilirkişi, keşif, tanık ve diğer giderler harç dışında ayrıca doğabilir.
100.000 TL’lik alacak davasının harcı ne kadar?
Genel nispi harca tabi, muafiyetsiz bir asliye davasında 2026 tarifesiyle peşin harç 1.707,75 TL, başvurma harcı 732 TL, bu iki kalemin toplamı 2.439,75 TL’dir. Gider avansı ve diğer masraflar ayrıca eklenir.
Avukatlık ücreti hesaplama sonucuna dahil mi?
Robot sözleşmesel avukatlık ücretini kullanıcı tarafından girildiğinde ayrı gösterir. Bu alan otomatik Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi veya karşı taraf vekâlet ücreti hesabı değildir.
Bilirkişi ve keşif giderlerini baştan kesin olarak öğrenebilir miyim?
Her dosyada kesin olarak belirlemek mümkün değildir. İncelemenin kapsamı ve mahkemenin görevlendirmesi sonucu etkiler. Robot bu kalemleri bütçe oluşturmak amacıyla ayrıca girmenize imkân verir.
Tüketici davasında harç ve giderlerin tamamı sıfır mı?
Hayır. Harç muafiyeti ile giderlerin karşılanması farklı konulardır. Robot tüketici sıfatıyla açılan dava için ilgili muafiyet seçeneğini sunar; tebligat, bilirkişi ve diğer giderlerin tamamını kendiliğinden sıfırlamaz.
Adli yardım seçeneğini işaretlemek yeterli mi?
Hayır. Robottaki seçenek yalnızca kabul edilmiş ve ilgili giderleri kapsayan bir adli yardım kararı varsayımıyla hesap gösterir. Bu seçim mahkemeye başvuru yerine geçmez ve kendiliğinden muafiyet sağlamaz.
Robotun hesapladığı tutar kesin ödeme tutarı mı?
Hesap, seçtiğiniz işlem ve girdiğiniz bilgilere dayanır. Dosyaya özgü istisnalar, mahkemenin istediği avans ve sonraki işlemler sonucu değiştirebilir. Ödeme aşamasında dosyanız için oluşturulan tahakkuk esas alınmalıdır.
Davanızın Harç ve Masraf Yapısının Değerlendirilmesi
Dava bütçesinin doğru belirlenmesi, öncelikle talebin doğru hukuki nitelendirilmesine bağlıdır. Yanlış dava türü seçilmesi, bağımsız taleplerin gözden kaçırılması veya harca esas değerin eksik belirlenmesi, hesaplama sonucunu ve yargılama sürecini etkileyebilir.
Minar Hukuk ve Danışmanlık, İzmir Bayraklı’daki ofisinde uyuşmazlığın niteliği, dava talepleri ve izlenecek hukuki yolun değerlendirilmesi konusunda avukatlık hizmeti sunmaktadır. Dava türünüze ilişkin açıklamalar için çalışma alanlarımızı inceleyebilir; dosyanıza özgü değerlendirme için 0232 502 59 60 numaralı telefondan iletişime geçebilirsiniz.


