Madde Metni
Madde 52- (1) Adlî para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yediyüzotuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir.
(2) En az yüz ve en fazla beşyüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.
(3) Kararda, adlî para cezasının belirlenmesinde esas alınan tam gün sayısı ile bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ayrı ayrı gösterilir.
(4) Hakim, ekonomik ve şahsi hallerini göz önünde bulundurarak, kişiye adlî para cezasını ödemesi için hükmün kesinleşme tarihinden itibaren bir yıldan fazla olmamak üzere mehil verebileceği gibi, bu cezanın belirli taksitler halinde ödenmesine de karar verebilir. Taksit süresi iki yılı geçemez ve taksit miktarı dörtten az olamaz. Kararda, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrileceği belirtilir.
Madde Gerekçesi
(1) Adli para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yediyüzotuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir.
(2) En az yüz ve en fazla beşyüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adli para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.
(3) Kararda, adli para cezasının belirlenmesinde esas alınan tam gün sayısı ile bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ayrı ayrı gösterilir.
(4) Hakim, ekonomik ve şahsi hallerini göz önünde bulundurarak, kişiye adlî para cezasını ödemesi için hükmün kesinleşme tarihinden itibaren bir yıldan fazla olmamak üzere mehil verebileceği gibi, bu cezanın belirli taksitler halinde ödenmesine de karar verebilir. Taksit süresi iki yılı geçemez ve taksit miktarı dörtten az olamaz. Kararda, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrileceği belirtilir.
Yargıtay Kararları
Yargıtay 11. Ceza Dairesi 2024/5330 E. ve 2025/3810 K.
Özet: TCK 52’ye göre adlî para cezası, belirlenen gün sayısı ile günlük miktarın çarpımıyla hesaplanır. Somut olayda 150 gün üzerinden eksik hesaplama yapılarak 1.500 TL hükmedilmesi hukuka aykırıdır.
DAVA : Edremit 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 26.10.2021 tarihli ve 2017/245 Esas, 2021/1427 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında mühür bozma suçundan, 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 203/1, 62 ve 52/2-4. maddeleri uyarınca neticeten 1500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün, 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 272/3-a. maddesi uyarınca kesin nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 Sayılı Kanun’un 309/1. maddesi uyarınca, 18.09.2024 tarihli ve 2024/18371 Sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.10.2024 tarihli ve KYB-2024/98300 Sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
KARAR : I. İSTEM
A. Kanun Yararına Bozma İstemi
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.10.2024 tarihli ve KYB-2024/98300 Sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre, sanık hakkında mühür bozma suçundan hüküm kurulurken temel cezanın 5237 Sayılı Kanun’un 203/1. maddesi uyarınca 180 gün adli para cezası olarak belirlenmesini müteakip, bu cezadan anılan Kanun’un 62/1. maddesi gereğince 1/6 oranında indirim yapılması neticesinde tayin olunan 150 gün adli para cezasının, aynı Kanun’un 52/2. maddesi uyarınca günlüğü 20,00 Türk lirasından 3.000,00 Türk lirası adli para cezası yerine, 1.500,00 Türk lirası adli para cezasına hükmedilmek suretiyle eksik ceza tayin edilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
Yargıtay 7. Ceza Dairesi 2025/1 E. ve 2025/1133 K.
Özet: TCK 52 yönünden, günlük adlî para cezası miktarını artıran 7499 sayılı değişiklik, lehe yasa değerlendirmesi infaz aşamasına ilişkin olduğundan somut olayda uygulanamaz kabul edilmiştir.
1-)İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin 11.09.2024 tarihli ve 2024/655 E., 2024/1844 K. sayılı kararıda;
”…12/3/2024 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak hükümden sonra 01/06/2024 tarihinde yürürlüğe giren 7499 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 9. maddesiyle “5237 Sayılı Türk Ceza Kanununun 52. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası” ibaresi “En az yüz ve en fazla beşyüz Türk Lirası”şeklinde değiştirilmiştir.” şeklindeki değişikliğin, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında 5941 Sayılı Kanun’un 5/1 maddesinde düzenlenen çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme suçu yönünden sanık lehine düzenleme içerdiği düşünülebilirse de,
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2007/1-32 Esas-2007/97 Karar sayılı 17/04/2007 tarihli kararı ve Yargıtay 10 Ceza Dairesinin 2010/35456 Esas- 2010/24757 Karar sayılı karaları ile, öğretideki görüşler de birlikte değerlendirildiğinde; lehe yasanın saptanması için, maddi olaya suç tarihinde yürürlükte bulunan yasalar ile sonradan yürürlüğe giren yasaların hiçbir hükmü karıştırılmadan bir bütün halinde uygulanmasının ve uygulama sonucunda ortaya çıkan sonuçların birbirleriyle karşılaştırılmasının zorunlu kılınması ve bu karşılaştırmada, hükmün tesisi aşamasında uygulanması gereken normlarla, hükmün infazına ilişkin normların birlikte değil, ayrı ayrı değerlendirmeye tabi tutulacak olması, maddi ceza hükümleri yönünden uygulama yapılmasının gerekmesi nedeni ile, sanığın para cezasını ödemeyeceği varsayılarak lehe yasanın belirlenmesinin mümkün bulunmaması karşısında infaz aşaması yönünden lehe sonuç doğuracak olan yukarıda sözü edilen yasal düzenlemenin somut olayda uygulanamayacak olması dikkate alındığında gün para cezasının 100 TL den adli para cezasına çevrilmesi bozma nedeni olarak görülmeyip…”
2-)İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin 11.06.2024 tarihli ve 2024/315 E., 2024/1543 K. sayılı kararında;
”… TCK’nin 52. maddesi uyarınca “gün para cezası” sistemine göre doğrudan belirlenen adli para cezasının ne şekilde infaz edileceğinin de, 5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 106. maddesinde düzenlendiği açıktır.
12/3/2024 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak hükümden sonra 01/06/2024 tarihinde yürürlüğe giren 7499 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 9. maddesiyle “5237 Sayılı Türk Ceza Kanununun 52. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası” ibaresi “En az yüz ve en fazla beşyüz Türk Lirası”şeklinde değiştirilmiştir.” şeklindeki değişikliğin, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında 5941 Sayılı Kanun’un 5/1 maddesinde düzenlenen çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme suçu yönünden sanık lehine düzenleme içerdiği düşünülebilirse de,
